Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn lo ngại tình trạng giá vàng tăng đột biến sẽ làm tăng chi phí hàng hóa, lãi vay nước ngoài của doanh nghiệp. Ông cho rằng, biến động thị trường vàng là vấn đề cần được quan tâm, Chính phủ cần có phương án điều hành, quản lý thị trường này và khắc phục tình trạng vàng miếng chênh cao so với thế giới.
Thị trường "ngầm” giao dịch vàng
Hôm nay, ngày 13/5, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách Nhà nước năm 2023, tình hình triển khai những tháng đầu năm 2024.
Nêu ý kiến tại cuộc họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương đã nhắc đến vấn đề giá vàng "nhảy múa" vừa qua và đề nghị xem xét công tác quản lý.
"Không lẽ cứ để nó nhảy múa như thế. Thị trường gì thì thị trường nhưng không thể có thị trường nhảy múa kiểu thế được. Tôi chưa bao giờ thấy một thị trường mà giá vàng tăng, giảm rất đột biến như thế. Tôi đề nghị công tác quản lý phải rõ" - ông Phương nhấn mạnh.
Đồng tình với ý kiến này, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội Lê Thị Nga cho rằng, có thể nói chưa bao giờ giá vàng cao như hiện nay và chênh lệch với giá vàng thị trường thế giới quá cao.
Phát biểu thêm về vấn đề này, Trưởng ban Công tác đại biểu Nguyễn Thị Thanh cũng đề nghị đánh giá kỹ hơn tại sao thị trường vàng lại biến động mạnh trong thời gian qua và có thời điểm đạt mức cao lên tới hơn 92 triệu đồng/lượng. Bà Thanh cũng đề cập rộng hơn sự liên quan giữa biến động của giá vàng với môi trường đầu tư, kinh doanh.
"Nguồn vốn đầu tư tư nhân đang thấp, song đầu tư vào vàng lại cao, phải chăng người dân không tin tưởng vào đầu tư cho sản xuất, kinh doanh", bà Thanh đặt câu hỏi.
Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn.
Tại cuộc họp, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn lo ngại tình trạng giá vàng tăng đột biến sẽ làm tăng chi phí hàng hóa, lãi vay nước ngoài của doanh nghiệp.
Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng, biến động thị trường vàng là vấn đề cần được quan tâm, Chính phủ cần có phương án điều hành, quản lý thị trường này và khắc phục tình trạng vàng miếng chênh cao so với thế giới.
Trước đó, trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cho biết, quản lý thị trường vàng còn nhiều bất cập, giá vàng trong nước và thế giới chênh lệch lớn, tình trạng buôn lậu vàng diễn biến phức tạp.
Đáng chú ý, chỉ số giá vàng trong nước bình quân 4 tháng đầu năm tăng 20,8% so với cùng kỳ, khi giá vàng thế giới tăng cao kỷ lục. Có ý kiến trong cơ quan thẩm tra cho rằng, đã hình thành thị trường ngầm về giao dịch vàng, ngoại tệ từ lâu với quy mô giao dịch lớn, phức tạp và khó kiểm soát. Thị trường ngầm giao dịch này không có sự kiểm soát, thống kê của Nhà nước.
Theo Bộ Công an, mức chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới ở mức cao dẫn đến tình trạng buôn lậu vàng vào Việt Nam, gia tăng hoạt động tội phạm, gây bất ổn tình hình an ninh trật tự xã hội, ảnh hưởng an ninh tiền tệ, nhất là các tỉnh biên giới.
Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cho biết, quản lý thị trường vàng còn nhiều bất cập.
Xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, thao túng, đẩy giá vàng
Giải trình tại phiên họp, Phó thủ tướng Lê Minh Khái thừa nhận biến động của thị trường vàng vừa qua là "khó lường". Giá vàng trong nước tăng cao hơn so với giá thế giới và giá mua - bán có chênh lệch.
"Mấy ngày gần đây các giải pháp Ngân hàng Nhà nước đưa ra có xoay chuyển được tình hình, nhưng vẫn phải tiếp tục theo dõi vì rất phức tạp. Chính phủ, Thủ tướng rất đau đầu vấn đề vàng", Phó thủ tướng nói.
Cũng theo Phó thủ tướng, việc Ủy ban Thường vụ Quốc hội quan tâm thị trường vàng là đúng, người dân cũng rất quan tâm nhưng phải đánh giá kỹ, bình tĩnh, tìm được giải pháp. Có nghĩa tìm đúng bệnh mới bốc thuốc tốt được.
Phó thủ tướng cho biết ngày mai (14/5), ông sẽ có thêm cuộc làm việc với Ngân hàng Nhà nước về vấn đề quản lý thị trường vàng để làm rõ nguyên nhân và giải pháp. Đồng thời, với hành vi không phù hợp phải xử lý nghiêm. "Thời gian tới các bộ, ngành tích cực vào cuộc thì chắc không khó khăn gì chúng ta không xử lý được", ông nói thêm.
Giải trình nội dung này, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà cho biết, từ năm 2022 trở lại đây, thị trường trong nước bộc lộ hạn chế, chênh lệch vàng miếng SJC giữa thị trường trong nước và quốc tế thường xuyên giữ ở mức cao.
Về nguyên nhân, theo ông Phạm Thanh Hà, do giá vàng thế giới tăng cao và giá vàng trong nước phụ thuộc vào giá vàng thế giới. Đến hôm nay, giá vàng thế giới tăng khoảng 14% so với đầu năm. Cùng với đó, nguồn cung trong nước hạn chế cũng khiến giá ở mức chênh lệch cao so với thế giới.
Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà.
Về giải pháp trước mắt, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục tổ chức các phiên đấu thầu tiếp theo nhằm tăng nguồn cung ra, ổn định giá cả, thu hẹp khoảng cách giữa vàng SJC và giá vàng quốc tế. Ngân hàng Nhà nước cũng tăng các biện pháp hỗ trợ quản lý thị trường, tăng quản lý Nhà nước với thị trường vàng theo quy định tại Nghị định 24.
Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục thanh tra doanh nghiệp, tổ chức tín dụng kinh doanh, mua bán vàng miếng, chỉ đạo doanh nghiệp kinh doanh chấp hành nghiêm quy định về hóa đơn thanh toán, kiểm soát giao dịch mua bán.
Ngân hàng Nhà nước cũng đã có văn bản gửi các Bộ Công an, Công Thương, phối hợp cùng nắm tình hình, kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, thao túng, đẩy giá lên.
Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà thông tin, giá vàng trong nước đã chuyển biến khi mở cửa phiên giao dịch hôm nay 13/5, giảm 3 triệu đồng so với tuần trước. Dự kiến ngày mai cơ quan này tiếp tục tổ chức đấu thầu vàng miếng.
Đáng chú ý, trong tuần này Ngân hàng Nhà nước sẽ có 2 phiên đấu thầu, tăng 1 phiên so với trước, để tăng nguồn cung ra thị trường. Về lâu dài, Ngân hàng Nhà nước sẽ đề xuất thêm giải pháp quản lý thị trường vàng, trong đó sẽ sửa Nghị định 24.
Hồng Quang