Tính đến hết ngày 15/05/2024 tỷ lệ giải ngân đầu tư công nguồn vốn nước ngoài của các Bộ, ngành đạt 8,58% kế hoạch vốn được giao. Trong đó 2 Bộ, ngành có tỷ lệ giải ngân trên 10% (Bộ Giao thông Vận tải, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), 8 Bộ, ngành chưa giải ngân kế hoạch vốn 2024.
Sáng 21/5, Bộ Tài chính tổ chức Hội nghị với các Bộ, ngành về tình hình giải ngân vốn đầu tư công nguồn vốn nước ngoài các tháng đầu năm 2024 và các biện pháp tăng cường giải ngân năm 2024.
Phát biểu tại Hội nghị, ông Võ Hữu Hiển, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nợ và tài chính đối ngoại cho biết, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các Bộ, ngành đã thực hiện nhiều biện pháp thúc đẩy giải ngân đầu tư công nguồn vốn vay nước ngoài như đôn đốc các chủ đầu tư đăng ký kế hoạch giải ngân vốn đầu tư công theo tháng; rà soát, chỉ đạo công tác triển khai các dự án; tăng cường kiểm tra, giám sát, xử lý vướng mắc thuộc thẩm quyền cũng như báo cáo đối với các vấn đề không thuộc thẩm quyền.
Về phía Bộ Tài chính, Bộ đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để hỗ trợ công tác giải ngân trong đó đã rà soát, phối hợp với các chủ dự án xử lý các vướng mắc thuộc thẩm quyền, khẩn trương thực hiện kiểm soát chi và ký đơn rút vốn ngay khi nhận được đầy đủ hồ sơ của chủ dự án…
Toàn cảnh Hội nghị
Theo báo cáo của các Bộ, ngành trung ương và theo số liệu từ hệ thống TABMIS, tính đến hết ngày 15/05/2024 tỷ lệ giải ngân đầu tư công nguồn vốn nước ngoài của các Bộ, ngành đạt 8,58% kế hoạch vốn được giao. Trong đó 2 Bộ, ngành có tỷ lệ giải ngân trên 10% (Bộ Giao thông Vận tải, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), 8 Bộ, ngành chưa giải ngân kế hoạch vốn 2024. Dự kiến đến hết tháng 6/2024 tỷ lệ giải ngân của các Bộ, ngành có thể đạt khoảng 15-17%, ở mức trung bình so với cùng kỳ các năm trong giai đoạn 2021-2023.
Đại diện Bộ Tài chính cho biết, tỷ lệ giải ngân chưa đạt như kỳ vọng xuất phát chủ yếu từ việc không có khối lượng hoàn thành để giải ngân do chậm triển khai các công tác sẵn sàng cho đầu tư (chậm giải phóng mặt bằng, tái định cư, chưa hoàn tất ký kết hợp đồng tư vấn thiết kế, chậm trong khâu đấu thầu, ký kết hợp đồng, điều chỉnh thiết kế cơ sở, hồ sơ thiết kế kỹ thuật). Cùng với đó, dự án thực hiện các thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư, điều chỉnh dự án, điều chỉnh hiệp định vay; công tác kế hoạch vốn chưa bám sát tiến độ triển khai của các dự án...
Tại Hội nghị, các Bộ, ngành đã cùng thảo luận và xác định nguyên nhân giải ngân chậm, trong đó có thể kể đến một số nguyên nhân chính như: chậm giải phóng mặt bằng, chậm trong khâu đấu thầu, thiết kế kỹ thuật; dự án phải thực hiện thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư, điều chỉnh dự án, hiệp định vay; chậm nhận được ý kiến không phản đối của nhà tài trợ đối với các hồ sơ,… Ngoài ra, trong các tháng đầu năm, một số Bộ, ngành vẫn tập trung giải ngân kế hoạch vốn 2023 kéo dài.
Báo cáo tại Hội nghị, ông Nguyễn Thanh Tuấn, Đại học Quốc gia Hà Nội, trong thời gian qua, đơn vị này đã nỗ lực triển khai các công việc thẩm định thiết kế đầu tư công và nhận sự hỗ trợ tích cực của các Bộ, ngành. Hiện nay, Đại học Quốc gia Hà Nội đã tiến hành phê duyệt các gói đầu tiên, đang tiến hành các công đoạn cho đấu thầu. Đại học Quốc gia Hà Nội kỳ vọng trong thời gian tới sẽ có khối lượng để có số vốn giải ngân đầu tiên, nỗ lực phấn đấu đến cuối năm 2024 sẽ có tỷ lệ giải ngân cao nhất có thể.
Ông Nguyễn Anh Dũng – Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Đầu tư (Bộ Giao thông và Vận tải) cũng chia sẻ, Bộ này hiện chiếm lượng vốn ODA lớn nhất khi được giao 4.366 tỷ đồng vốn trong năm 2024. Khó khăn lớn nhất ảnh hưởng tới quá trình giải ngân liên quan đến vấn đề giải phóng mặt bằng. Cụ thể điển hình như dự án kết nối giao thông các tỉnh miền núi phía Bắc, vướng đi qua khu vực nhiều rừng, thủ tục chuyển đổi rừng mất tới 1,5 năm. Do đó chi phí giải phóng mặt bằng thường bị tăng lên con số không nhỏ.
Để tháo gỡ tình trạng trên, Hội nghị đã thống nhất một số giải pháp như: Giám sát chặt chẽ tiến độ, tập trung triển khai thực hiện các dự án đã xong công tác chuẩn bị đầu tư; rà soát để tập trung vốn cho các dự án có tiến độ giải ngân tốt hoặc cần đẩy nhanh tiến độ để hoàn thành kịp thời hạn; khẩn trương xử lý vướng mắc giải phóng mặt bằng và các vướng mắc khác trong phạm vi thẩm quyền. Đối với các kiến nghị giải pháp vượt quá thẩm quyền xử lý của các Bộ, ngành cần nhanh chóng tổng hợp, báo cáo lên cấp có thẩm quyền xem xét giải quyết.
Bộ Tài chính và các Bộ ngành tham gia Hội nghị cùng thống nhất sẽ theo dõi sát sao và quyết liệt thực hiện các giải pháp đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, phấn đấu đạt tỷ lệ giải ngân ít nhất 95% kế hoạch vốn như Nghị quyết 01/NQ-CP đề ra.
Anh Đào