Những vướng mắc cần được tháo gỡ trong khâu kiểm tra chất lượng vật liệu xây dựng

Doanh nghiệp nhập khẩu vật liệu xây dựng bị áp lực phải nộp thông báo kết quả kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa nhập khẩu cho cơ quan hải quan mới được thông quan hàng hóa (tiền kiểm). Người nhập khẩu phải tiếp tục thực hiện công bố hợp quy và đăng ký hồ sơ công bố hợp quy tại Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố nơi người nhập khẩu đăng ký kinh doanh.

Tháo gỡ khó khăn, vướng mắc khi thực hiện tiếp nhận hồ sơ đăng ký kiểm tra nhà nước

UBND TP.HCM vừa có văn bản gửi Bộ Xây dựng về việc kiến nghị tháo gỡ khó khăn, vướng mắc khi thực hiện tiếp nhận hồ sơ đăng ký kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa vật liệu xây dựng nhập khẩu.

Theo đó, Sở Xây dựng cho biết đang thực hiện tiếp nhận hồ sơ đăng ký kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa VLXD nhập khẩu theo hướng dẫn của Bộ Xây dựng và nhiệm vụ được UBND TP phân công.

Mặc dù sở đã triển khai nhiều giải pháp và huy động nhân lực để xử lý nhanh nhất có thể nhưng với khối lượng hồ sơ quá lớn, quá trình thực hiện còn nhiều khó khăn, vướng mắc. Từ ngày 24/11/2020 bắt đầu thực hiện thủ tục đến hết năm 2020, sở nhận 429 hồ sơ. Từ đầu năm 2021 đến ngày 12/7, sở nhận tiếp 3.048 hồ sơ.

Các khó khăn có thể kể đến như thời hạn giải quyết hồ sơ chỉ một ngày làm việc trong khi trình tự xử lý hồ sơ theo quy định rất phức tạp.

Doanh nghiệp nhập khẩu VLXD bị áp lực phải nộp thông báo kết quả kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa nhập khẩu cho cơ quan hải quan mới được thông quan hàng hóa (tiền kiểm). Người nhập khẩu phải tiếp tục thực hiện công bố hợp quy và đăng ký hồ sơ công bố hợp quy tại Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố nơi người nhập khẩu đăng ký kinh doanh.

Để giảm áp lực giải quyết hồ sơ, Sở Xây dựng đã hướng dẫn, vận động các tổ chức, cá nhân lập hồ sơ đề nghị miễn giảm kiểm tra theo Nghị định 154/2018 và quy chuẩn Việt Nam (QCVN) của Bộ Xây dựng.

Tuy nhiên, doanh nghiệp lo ngại phải liên hệ, làm rõ thông tin hồ sơ và gửi ra Hà Nội, đặc biệt trong tình hình dịch bệnh đang diễn biến phức tạp, việc di chuyển giữa các địa phương rất khó khăn.

Hồ sơ đề nghị miễn giảm kiểm tra theo quy định khá đơn giản. Khi tiếp nhận hồ sơ, sở cũng đã biết được hàng hóa VLXD nhập khẩu có cùng tên gọi, công dụng, nhãn hiệu, kiểu loại, đặc tính kỹ thuật của cùng một cơ sở sản xuất, xuất xứ do cùng một đơn vị nhập khẩu.

Sau ba lần nhập khẩu liên tiếp, có kết quả đánh giá phù hợp QCVN 16:2019/BXD. Từ đó sẽ có thuận lợi là doanh nghiệp nhập khẩu chỉ cần gửi văn bản đề nghị đầy đủ thông tin theo quy định mà không cần nộp lại toàn bộ hồ sơ.

Do vậy, UBND TP.HCM kiến nghị bộ chấp thuận giao cho Sở Xây dựng TP thực hiện xác nhận miễn giảm kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa nhập khẩu đối với hàng hóa VLXD thuộc thẩm quyền của sở.

Tháo gỡ tránh ùn tắc hàng hóa tại cửa khẩu

Liên quan đến thực hiện Thông tư 19/2019/TT-BXD của Bộ Xây dựng ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về sản phẩm hàng hóa vật liệu xây dựng, Tổng cục Hải quan đã phản ánh nhiều vướng mắc cần sớm được tháo gỡ tránh ùn tắc hàng hóa tại cửa khẩu.

Tổng cục Hải quan cho biết, mặc dù Bộ Xây dựng đã có một số văn bản hướng dẫn tuy nhiên chưa giải quyết được vướng mắc của doanh nghiệp nhập khẩu sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng.

Theo Tổng cục Hải quan, liên quan đến cơ quan kiểm tra nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng nhập khẩu, tại mục 1.4.3 phần 1 QCVN 16:2019 ban hành kèm theo Thông tư 19/2019/TT-BXD ngày 31/12/2019 của Bộ Xây dựng quy định:.

Cụ thể, theo quy định: “Các sản phẩm, hàng hóa vật liệt xây dựng quy định tại Bảng 1, Phần 2 của Quy chuẩn này khi lưu thông trên thị trường phải có giấy chứng nhận hợp quy, giấy công bố hợp quy và/hoặc thông báo tiếp nhận hồ sơ công bố hợp quy của Sở Xây dựng tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ưng nơi tổ chức, cá nhân đăng ký kinh doanh”.

Tuy nhiên, hiện nay việc kiểm tra nhà nước về chất lượng sản phẩm hàng hóa vật liệu xây dựng của các sở xây dụng chưa được thực hiện thống nhất. Một số sở xây dựng như TP.HCM, Hải Phòng thì thực hiện, một số sở xây dụng khác như Hà Nội đang xây dựng quy trình và hiện tại chưa thực hiện việc tiếp nhận đăng ký kiểm tra của doanh nghiệp nên hàng hóa là vật liệu xây dựng nhập khẩu của doanh nghiệp không được sở xây dựng địa phương thực hiện kiểm tra dẫn đến ùn tắc hàng hóa tại cửa khẩu, phát sinh chi phí cho doanh nghiệp.

Theo Tổng cục Hải quan về trình tự kiểm tra nhà nước về chất lượng sản phẩm hàng hóa là vật liệu xây dựng của sở xây dựng của các địa phương khác nhau nhưng đều được thực hiện như nhau.

Nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, tránh ùn tắc hàng hóa tại cửa khẩu, Tổng cục Hải quan kiến nghị Bộ Xây dựng trong phạm vi thẩm quyền đồng ý đối với các trường hợp các sở xây dựng địa phương nơi tổ chức, cá nhân đăng ký kinh doanh chưa thực hiện thủ tục đăng ký kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa nhập khẩu là vật liệu xây dựng.

Theo quy định tại Thông tư số 19/2019/TT-BXD ngày 31/12/2019 (có văn bản xác nhận thông báo của Sở Xây dựng tỉnh, thành phố về việc chưa thực hiện kiểm tra) được lựa chọn Sở Xây dựng thuận tiện để thực hiện đăng ký kiểm tra nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hóa là vật liệu xây dựng.

Về việc thực hiện thủ tục kiểm tra chuyên ngành trên Cổng thông tin điện tử quốc gia, nhằm giảm thời gian thông quan hàng hóa, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, trên cơ sở các Nghị quyết của Chính phủ về tạo thuận lợi thương mại và Nghị định số 85/2019/NĐ-CP ngày 14/11/2019 của Chính phủ quy định thực hiện thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa quốc gia.

Trong đó, một cửa ASEAN và kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, Tổng cục Hải quan cũng đề nghị Bộ Xây dựng chủ trì, hướng dẫn các sở xây dựng địa phương phối hợp với Tổng cục Hải quan để triển khai thực hiện thủ tục kiểm tra nhà nước về chất lượng đối với sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng thuộc Bảng 1 Thông tư 19/2019/TT-BXD của Bộ Xây dựng.

Bên cạnh đó, Tổng cục Hải quan cũng nêu lên những vướng mắc về trình tự kiểm tra nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hóa là vật liệu xây dựng nhập khẩu cần sớm được Bộ Xây dựng tháo gỡ.

Thiên An