Trước khi Chủ tịch bị tạm hoãn xuất cảnh, Trung Nam Group làm ăn ra sao?

Trung Nam Group hiện là nhà phát triển năng lượng tái tạo lớn nhất tại Việt Nam. Doanh nghiệp này đã tăng vốn điều lệ từ 1.886 tỷ đồng lên 20.940 tỷ đồng chỉ trong 7 năm, tương ứng với mức tăng hơn 11 lần. Về kết quả kinh doanh, năm 2022 Trung Nam Group có lợi nhuận hợp nhất giảm 84% so với 2021 còn 255 tỷ đồng, tỷ suất lợi nhuận sau thuế/ vốn chủ sở hữu của công ty tụt từ 5,85% xuống 0,91%.

Chủ tịch Trung Nam Group bị tạm hoãn xuất cảnh

Theo thông tin từ Cục Hải quan Khánh Hòa, đơn vị đã ban hành thông báo gửi Cục Quản lý Xuất nhập cảnh - Bộ Công an đề nghị tạm hoãn xuất cảnh đối với ông Nguyễn Tâm Thịnh, sinh năm 1973, Chủ tịch HĐQT CTCP Đầu tư Xây dựng Trung Nam (Trung Nam Group) từ ngày 06/05.

Thông báo nêu rõ ông Nguyễn Tâm Thịnh là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp đang bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế do chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế. Quyết định này có hiệu lực từ ngày 6/5 cho đến khi doanh nghiệp nộp đủ số tiền thuế còn thiếu.

Hiện tại, Công ty Đầu tư Xây dựng Trung Nam đang nợ quá hạn hơn 21 tỷ đồng tại Chi cục Hải quan Ninh Thuận - Cục Hải quan Khánh Hòa. Do đó, cơ quan hải quan đã áp dụng biện pháp cưỡng chế, dừng làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu của công ty này.

Nguyên nhân bị cưỡng chế là do Trung Nam không tuân thủ quyết định của Cục Hải quan Khánh Hòa về việc ấn định thuế đối với hàng hóa nhập khẩu và thông báo của Chi cục Hải quan Ninh Thuận về tiền thuế và tiền chậm nộp còn thiếu.

Quyết định cưỡng chế có hiệu lực thi hành trong thời gian 1 năm kể từ ngày 19/1 và sẽ chấm dứt khi số tiền thuế nợ được nộp đủ vào ngân sách nhà nước.

Chia sẻ với báo chí ngày 23/5, đại diện của Trung Nam Group cho biết khoản nợ thuế này mới phát sinh, liên quan tới dự án điện mặt trời Thuận Nam 450 MW. Theo ông, hiện tiền điện thanh toán cho dự án về chậm khiến công ty gặp nhiều khó khăn.

"Công ty sẽ thanh toán khoản nợ thuế hải quan này sau khi nhận được khoản thanh toán từ Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN)", đại diện Trung Nam Group thông tin.

Trước đó, cuối tháng 1, Cục Hải quan TP HCM cũng có quyết định cưỡng chế dừng làm thủ tục hải quan với hàng hóa xuất, nhập khẩu của doanh nghiệp này do nợ thuế hơn 27,5 tỷ đồng quá thời hạn nộp 90 ngày. Khoản nợ thuế này đã được doanh nghiệp thanh toán, theo đại diện Trung Nam Group.

Về người đại diện pháp luật bị cấm xuất cảnh, ông Nguyễn Tâm Thịnh sinh năm 1973 là một doanh nhân kín tiếng. Ông được biết đến là người điều hành Trung Nam Group - công ty được thành lập vào 2004, xuất phát điểm là đơn vị trong lĩnh vực xây dựng. Anh trai của ông Nguyễn Tâm Thịnh là ông Nguyễn Tâm Tiến (sinh năm 1967) cũng tham gia vào việc điều hành Trung Nam Group cùng em mình.

Sau 20 năm hoạt động, hai vị doanh nhân này đã biến Trung Nam Group thành tập đoàn đa ngành hoạt động chính trong 5 lĩnh vực gồm năng lượng, hạ tầng - xây dựng, bất động sản, công nghiệp thông tin điện tử. 

Theo thống kê, tập đoàn này có 9 dự án điện với tổng công suất thiết kế là 1.406 MW, sản lượng gần 4 tỷ kWH. Số tiền mà doanh nghiệp này đã bỏ ra để đầu tư vào các dự án trên lên đến hơn 48.200 tỷ đồng. 

Còn số liệu Tập đoàn điện lực Việt Nam (EVN) cho thấy, đến cuối năm 2023, tổng công suất lắp đặt nguồn điện toàn hệ thống đạt 80.555 MW. Trong đó tổng công suất các nguồn điện năng lượng tái tạo (điện gió, điện mặt trời) là 21.664 MW. Như vậy, công suất của Trung Nam Group chiếm khoảng 6% tổng công suất các nguồn điện năng lượng tái tạo cả nước.

Còn theo thống kê từ VNDirect Research, hiện Trung Nam Group đang là nhà phát triển năng lượng tái tạo lớn nhất tại Việt Nam. Hai dự án lớn nhất của tập đoàn là điện mặt trời Trung Nam Thuận Nam sản lượng 1,2 tỷ kWh, tổng đầu tư 12.000 tỷ đồng và dự án điện gió Ea Nam, sản lượng 1,1 tỷ kWh, tổng đầu tư 16.500 tỷ đồng.

Trung Nam Group làm ăn ra sao?

Theo công bố thông tin định kỳ trên HNX về tình hình tài chính năm 2022, Trung Nam Group báo vẫn báo lãi gần 255 tỷ đồng, song giảm 84% so với kết quả năm liền trước đó. Lãi giảm cũng khiến tỷ suất lợi nhuận sau thuế/ vốn chủ sở hữu của công ty tụt từ 5,85% xuống 0,91%.

Tại thời điểm 31/12/2022, tổng tài sản của Trung Nam Group ở mức hơn 96.000 tỷ đồng; vốn chủ sở hữu đạt 27.914 tỷ đồng. Tuy nhiên, hệ số nợ phải trả trên vốn chủ sở hữu là 2,44 lần, tương ứng giá trị nợ phải trả ở mức 68.110 tỷ đồng, tăng 5,5% so với hồi đầu năm. Dư nợ trái phiếu tại thời điểm cuối năm là 24.285 tỷ đồng, chiếm gần 36% tổng nợ.

Các đơn vị thành viên cũng đối diện với loạt khó khăn. Năm 2022, ngoài CTCP Năng lượng tái tạo Trung Nam, các đơn vị thành viên khác như Điện mặt trời Trung Nam, Điện mặt trời Trung Nam Trà Vinh, Trung Nam Ninh Thuận, Trung Nam Đăk Lắk 1 đều ghi nhận mức sụt giảm lợi nhuận so với năm liền trước. Đặc biệt, Trung Nam Đắk Lắk 1 – dự án trọng điểm của doanh nghiệp này, báo lỗ gần 859 tỷ đồng, trong khi năm 2021 lãi 1,4 tỷ đồng.

Khó khăn kéo dài khiến tại thời điểm tháng 11/2023, Trung Nam chậm thanh toán hơn trăm tỷ tiền trái phiếu. Gần đây nhất, hồi tháng 2/2024, doanh nghiệp này từng kêu cứu về dự án điện mặt trời tại Ninh Thuận.

Đối diện với khó khăn về tài chính, tuy nhiên trong thông tin mới nhất được đăng tải trên báo chí, đại diện Tập đoàn Trung Nam cho biết, doanh nghiệp sẽ cố gắng để thực hiện nghĩa vụ thuế, thanh toán tiền thuế trong thời gian sớm nhất có thể. Đồng thời, doanh nghiệp này cũng bày tỏ mong muốn được sớm thanh toán tiền bán điện đối với sản lượng điện đã được huy động để giúp doanh nghiệp có thêm dòng tiền vận hành doanh nghiệp, vận hành các dự án điện cũng như đường dây truyền tải.

Cuối tháng 4 vừa qua, Trung Nam Group đã phải gửi đơn cầu cứu Chính phủ. Điển hình, dự án điện mặt trời Trung Nam - Thuận Nam tại Ninh Thuận kết hợp đầu tư trạm biến áp và các đường dây 500 kV, 220 kV đấu nối vào hệ thống điện quốc gia.

Dự án này có phần công suất 172 MW bị EVN dừng huy động từ tháng 9/2022 với lý do không đáp ứng quy định hưởng giá FIT (giá bán điện cố định). Bởi, trong 172 MW có 86 MW trên diện tích đất (khoảng 108 ha) được chủ đầu tư thực hiện không đúng quy định pháp luật, tức đất chưa được chấp thuận, chưa đánh giá tác động môi trường, chưa nghiệm thu phòng cháy chữa cháy.

Tới tháng 10/2023, phần nhà máy điện trên diện tích này đã được Bộ Công Thương nghiệm thu trên cơ sở các xác nhận điều kiện về phòng cháy chữa cháy, đánh giá tác động môi trường, hợp đồng thuê đất dự án... để đưa vào khai thác, sử dụng.

Trong đơn gửi Thủ tướng tháng trước, Trung Nam cho biết, sản lượng điện phát lên lưới từ tháng 10/2020 đến tháng 8/2022, khoảng 687 triệu kWh thuộc phần công suất 172 MW, chưa được EVN thanh toán. Phần sản lượng này tương đương 813,6 tỷ đồng. Theo chủ đầu tư này, họ đã nhiều lần đề nghị tạm thanh toán với đơn giá bằng 40% mức giá khung dành cho nhà máy điện mặt trời chuyển tiếp, nhưng chưa được giải quyết.

Ngoài ra, từ tháng 10/2023 đến nay, EVN chỉ thanh toán một phần doanh thu phát điện tương ứng phần diện tích nhà máy thuộc xã Phước Minh. Tổng giá trị chưa thanh toán tương ứng phần diện tích còn lại khoảng 274,2 tỷ đồng.

Phản hồi, đại diện EVN cho biết, thời gian qua, tập đoàn đã huy động công suất của nhà máy điện mặt trời lên lưới và thanh toán phần sản lượng, công suất theo giấy phép của Trung Nam. Họ cũng ghi nhận sản lượng của phần công suất thừa cho đến khi có quy định cụ thể. Phía EVN thời điểm đó cũng cho biết "tích cực phối hợp với cơ quan chức năng nhằm tháo gỡ những khó khăn của Trung Nam".

Hồng Quang