Chờ “nới room” tín dụng bất động sản trong nửa cuối năm

Ngân hàng, doanh nghiệp cùng người mua nhà đang kỳ vọng những chính sách hợp lý về nới room tín dụng bất động sản sẽ được ban hành trong 6 tháng cuối năm sau khi Thủ tướng Phạm Minh Chính chỉ đạo "không siết chặt tín dụng một cách bất hợp lý" tại hội nghị phát triển thị trường bất động sản an toàn, lành mạnh, bền vững.

Vốn là "sự sống" của doanh nghiệp bất động sản

Theo ý kiến của nhiều chuyên gia, để thị trường bất động sản sớm phục hồi sau đại dịch COVID-19, cùng với việc tập trung đảm bảo nguồn vốn, ưu đãi tín dụng, cần tạo điều kiện để phát triển trái phiếu an toàn và lành mạnh, củng cố niềm tin của các nhà đầu tư.

PGS.TS Ngô Trí Long, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường giá cả (Bộ Tài chính) chia sẻ tạo một hội thảo về khơi thông dòng vốn bất động sản, để thực hiện các dự án, đảm bảo nguồn cung bất động sản đưa ra thị trường, góp phần tăng trưởng kinh tế, các doanh nghiệp bất động sản rất cần đến nguồn vốn lớn và được huy động từ nhiều kênh để đảm bảo có dòng tiền bền vững.

"Để doanh nghiệp bất động sản không ngừng lớn mạnh, tham gia vào nhiều dự án, vai trò của dòng vốn rất quan trọng. "Sự sống" của doanh nghiệp bất động sản phụ thuộc vào dòng vốn", PGS. TS Ngô Trí Long khẳng định.

Theo các chuyên gia, ở Việt Nam, vốn đầu tư vào thị trường bất động sản trong thời gian qua bao gồm nguồn vốn tự có của doanh nghiệp hoạt động kinh doanh bất động sản trong nước, vốn đầu tư nước ngoài, vốn huy động từ các nhà đầu tư trực tiếp thông qua hình thức mua bán bất động sản hình thành ở tương lai, nguồn vốn từ các tổ chức tín dụng (chủ yếu là từ các ngân hàng thương mại) và vốn huy động từ thị trường chứng khoán (cổ phiếu, trái phiếu).

Dù các kênh vốn trên thị trường đang khá đa dạng, nhưng từ trước đến này, hầu hết các doanh nghiệp vẫn phụ thuộc phần lớn vào nguồn vốn tín dụng từ ngân hàng. Tuy nhiên, sau khi Ngân hàng Nhà nước có những động thái siết tín dụng cho vay kinh doanh bất động sản, hàng loạt doanh nghiệp đã chủ động chuyển sang huy động vốn thông qua phương thức phát hành trái phiếu doanh nghiệp.

Trong 3 năm gần đây, trái phiếu trở thành công cụ gọi vốn hữu hiệu cho rất nhiều doanh nghiệp, khiến quy mô của thị trường này tính trên GDP cũng có sự tăng mạnh.

Trong giai đoạn hiện nay, doanh nghiệp thiếu vốn trong khi vay ngân hàng cần tài sản đảm bảo, quy trình mất thời gian; vay vốn lưu động không được nhiều do sản xuất - kinh doanh khó khăn nên phải tìm cách huy động vốn mới để đảm bảo hoạt động kinh doanh.

Trái phiếu đã trở thành kênh huy động vốn tích cực cho các doanh nghiệp, giúp các doanh nghiệp dễ dàng huy động vốn trung, dài hạn, qua đó giảm dần sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng.

"Kênh gọi vốn trái phiếu đóng vai trò quan trọng với doanh nghiệp và san sẻ gánh nặng cho các ngân hàng, định hướng nhà đầu tư tập trung vào các khoản đầu tư trung, dài hạn thay vì gửi tiền tiết kiệm ngắn hạn", PGS.TS. Ngô Trí Long nhìn nhận.

Chờ “nới room” tín dụng bất động sản trong nửa cuối năm

Cuối tuần vừa qua, tại Hội Nghị phát triển thị trường bất động sản an toàn, lành mạnh, bền vững, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã chỉ đạo: "Không siết chặt tín dụng một cách bất hợp lý, nhưng tăng cường kiểm tra, giám sát, không buông lỏng quản lý nhà nước".

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, thị trường bất động sản đã gặp không ít khó khăn đối với cả doanh nghiệp và người mua nhà. Trong quý II vừa qua đã ghi nhận các giao dịch nhà đất chậm dần và có dấu hiệu chững lại, một phần nguyên nhân được cho là khó tiếp cận vốn vay ngân hàng. Điều này đã phần nào cho thấy thị trường đã dần ổn định sau nhiều biện pháp của các Bộ ngành. Tuy nhiên, đây cũng là dấu hiệu cho thấy thị trường bắt đầu chịu ảnh hưởng, cần có những biện pháp nới lỏng.

Bàn về tín dụng cho bất động sản, báo cáo thị trường mới đây của SSI Research cũng cho biết: "Trong tuần qua, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã tổ chức cuộc họp tổng kết ngành ngân hàng trong 6 tháng đầu năm và định hướng hoạt động trong 6 tháng cuối năm. Trong đó, NHNN nhấn mạnh việc duy trì mức tăng trưởng tín dụng trong năm 2022 là 14%, tuy nhiên sẽ có bộ tiêu chí thống nhất để minh bạch phân bổ việc nâng hạn mức tăng trưởng tín dụng cho từng ngân hàng thương mại (NHTM)".

Theo SSI Research, quan điểm điều hành của NHNN nhìn chung vẫn tương đối thận trọng, trước áp lực lạm phát cũng như áp lực mất giá của VND. Với mức tăng trưởng tín dụng 14% trong năm 2022, chỉ có gần 500 nghìn tỷ đồng được giải ngân trong nửa cuối năm (so với mức gần 1 triệu tỷ đồng trong nửa đầu năm). Điều này giúp cải thiện mức chênh lệch giữa tín dụng – huy động vốn và từ đó giảm áp lực lên mặt bằng lãi suất huy động.

Nói thêm về tín dụng cho bất động sản, tại Hội nghị Sơ kết hoạt động 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2022, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Nguyễn Thị Hồng cũng khẳng định, thị trường bất động sản có vai trò hết sức quan trọng và có mối liên hệ với nhiều ngành sản xuất. Trong những năm qua, sự phát triển của thị trường bất động sản đã góp phần thu hút các nguồn lực, tạo ra các tài sản cố định lớn cho nền kinh tế, góp phần quan trọng vào sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Tuy nhiên, tín dụng chỉ là một trong nhiều nguồn vốn của thị trường bất động sản (vốn FDI, TPDN, vốn thị trường chứng khoán, vốn tự có...). Với vai trò là ngân hàng Trung ương và cơ quan quản lý nhà nước về hoạt động ngân hàng, NHNN Việt Nam điều hành chính sách tín dụng nhằm mục tiêu chính sách tiền tệ và đưa ra các quy định, chính sách bảo đảm an toàn hoạt động của hệ thống ngân hàng.

Thống đốc cũng cho rằng, doanh nghiệp bất động sản cần nâng cao khả năng huy động vốn từ các nguồn khác như từ thị trường chứng khoán, vốn FDI... phát triển các thị trường này trở thành kênh huy động vốn dài hạn hiệu quả của doanh nghiệp, giảm sự phụ thuộc quá lớn vào dòng vốn tín dụng.

Trong khi đó, quan điểm của các ngân hàng cho rằng, việc kiểm soát chặt chẽ room tín dụng đang gây khó khăn cho ngân hàng, doanh nghiệp lẫn người mua nhà. Nhiều người dân có nhu cầu trả góp mua nhà nhưng hiện nay ngân hàng hết room tín dụng dẫn đến việc vay vốn bị đình truệ. Ngân hàng muốn cho vay cũng không có cách nào khác phải chờ chính sách nới room từ NHNN. Điều này ảnh hưởng mật thiết đến vấn đề an sinh xã hội.

Để thông điệp về tín dụng của Thủ tướng đi vào thực tế cần có những chính sách gỡ khó trực tiếp từ NHNN, chỉ đạo sát sao từ các bộ ban ngành để khơi thông dòng vốn cho thị trường. Hiện nay, room tín dụng đến hết 30/6 các NHTM đã dùng hết và đang chờ room mới. Nhưng đã quá nửa tháng 7 các NHTM vẫn chưa có thông tin vì về việc nới room khiến cả Ngân hàng, doanh nghiệp và người mua nhà rơi vào tình trạng "ngóng" vốn".

Hiệp hội Bất động sản TP Hồ Chí Minh cho rằng, nửa đầu năm, thị trường bất động sản TP Hồ Chí Minh đối diện với nhiều vấn đề thiếu hụt nguồn cung, lệch pha phân khúc, thanh khoản sụt giảm… thì khơi thông tín dụng rất cần thiết. Để thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Hiệp hội kiến nghị ngân hàng tiếp tục cho các chủ đầu tư vay, dự án dự án có tính khả thi lẫn cá nhân, gia đình tiếp cận vốn vay.

Ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP Hồ Chí Minh nói: "Chúng tôi đề nghị NHNN chỉ đạo hệ thống NHTM vẫn tiếp tục xem xét giải quyết nguồn vốn tín dụng cho các doanh nghiệp mà đây là các doanh nghiệp - khách hàng tin cậy của các ngân hàng. Tức khách hàng có uy tín về tín dụng, những khách hàng thanh toán lãi, trả nợ vay đúng hạn".

Ngoài vốn tín dụng, kênh trái phiếu cũng đóng vai trò quan trọng. Hiệp hội bất động sản TP Hồ Chí Minh cũng thống nhất với Bộ Tài chính trình Chính phủ xem xét sửa đổi Nghị định 153 theo hướng chấn chỉnh, uốn nắn hoạt động phát hành trái phiếu doanh nghiệp, đặc biệt là trái phiếu riêng lẻ, để làm sạch thị trường trái phiếu.

Hồng Quang