Hiệp hội Thép Việt Nam (VSA) vừa có văn bản tới Bộ Công Thương, đề nghị sớm xử lý vụ việc phòng vệ thương mại liên quan đến thép mạ nhập khẩu từ Trung Quốc và Hàn Quốc (vụ việc AD19).
Theo VSA, từ khi biện pháp chống bán phá giá với thép mạ (vụ AD02) hết hiệu lực vào tháng 5/2022, thép mạ Trung Quốc đã tràn vào Việt Nam một cách ồ ạt, chiếm 64-67% tổng lượng thép nhập khẩu trong giai đoạn 2022-2023. Tình trạng này không có dấu hiệu dừng lại mà còn gia tăng, gây áp lực nặng nề lên ngành sản xuất thép trong nước.
Ngày 21/2/2025, Bộ Công Thương ban hành quyết định số 460/QĐ-BCT, áp thuế chống bán phá giá tạm thời đối với thép cuộn cán nóng từ Ấn Độ và Trung Quốc (vụ AD20), dựa trên đơn khởi kiện của Tập đoàn Hòa Phát và Formosa. Động thái này mang lại hiệu ứng tích cực ban đầu, giúp thị trường thép nội địa phần nào khởi sắc.
 |
|
Ngày 21/2 Bộ Công Thương quyết định áp thuế chống bán phá giá tạm thời đối với thép cán nóng HRC nhập khẩu từ Trung Quốc.Trong khi đó thép HRC nhập từ Ấn Độ được miễn trừ do tỉ lệ nhập khẩu không đáng kể
|
Tuy nhiên, trong khi thép cuộn cán nóng nguyên liệu chính để sản xuất thép mạ được bảo vệ thì thép mạ nhập khẩu (vụ AD19) vẫn chưa có biện pháp cụ thể, dù đã được 5 doanh nghiệp ngành thép tôn mạ khởi kiện từ cuối năm trước. Việc áp thuế tạm thời với thép cuộn cán nóng (AD20) trước khi có kết luận chính thức cho thép mạ (AD19) đã tạo ra bất lợi lớn cho doanh nghiệp sản xuất thép mạ trong nước.
Sự thiếu đồng bộ này là giá thép cuộn cán nóng tăng cao do thuế tạm thời, kéo theo chi phí sản xuất thép mạ nội địa leo thang. Trong khi đó, thép mạ nhập khẩu giá rẻ vẫn tự do chiếm lĩnh thị trường, đặt doanh nghiệp Việt Nam vào tình thế "tiến thoái lưỡng nan" vừa phải gánh chi phí nguyên liệu đắt đỏ, vừa đối mặt với cạnh tranh khốc liệt từ hàng ngoại.
Hiệp hội Thép Việt Nam cảnh báo, nếu tình trạng này kéo dài, không chỉ ngành thép mạ bị tổn thương mà toàn bộ chuỗi giá trị ngành thép nội địa cũng sẽ bị kéo lùi nghiêm trọng.
Theo văn bản, Hiệp hội Thép Việt Nam đề nghị Bộ Công Thương xem xét và có giải pháp giải quyết vụ việc AD19 nhằm đảm bảo công bằng trong cạnh tranh, bảo vệ quyền hợp với của các doanh nghiệp sản xuất thép mạ trong nước.
Được biết, quyết định điều tra vụ việc AD19 được tiến hành dựa theo Hồ sơ yêu cầu điều tra áp dụng biện pháp chống bán phá giá được nộp đầy đủ và hợp lệ ngày 03/5/2024 bởi các doanh nghiệp đại diện cho ngành sản xuất trong nước gồm 5 công ty: Công ty CP tập đoàn Hoa Sen; Công ty CP Thép Nam Kim; Công ty Tôn Phương Nam; Công ty CP Tôn Đông Á và Công ty CP China Steel & Nippon Steel Việt Nam.
Thời kỳ điều tra xác định hành vi bán phá giá từ ngày 1/4/2023 đến ngày 31/3/2023. Thời gian điều tra xác định thiệt hại là từ 1/4/2018 đến 31/3/2024.
Nội dung điều tra được Cục Phòng vệ Thương mại thực hiện theo quy định tại Điều 80 Luật Quản lý ngoại thương và Điều 32 Nghị định số 10/2018/NĐ-CP. Phạm vi hàng hóa đề nghị điều tra bao gồm các sản phẩm thép mạ (tôn mạ), mã vụ việc AD19.
Cụ thể, hàng hóa thuộc đối tượng điều tra được mô tả là một số sản phẩm thép carbon cán phẳng ở dạng cuộn và không phải dạng cuộn, chứa hàm lượng carbon dưới 0,60% tính theo khối lượng, có tráng, mạ hay phủ kim loại chống ăn mòn như kẽm hoặc nhôm, hoặc các hợp kim gốc sắt theo tất cả các phương pháp phủ kẽm hợp kim gốc sắt, bất kể độ dày và chiều rộng.
Các doanh nghiệp yêu cầu đã cung cấp được các cơ sở hợp lý để chứng minh về hành vi bán phá giá của hàng hoá được đề nghị điều tra và cung cấp dữ liệu để xác định biên độ bán phá giá của hàng hóa bị đề nghị điều tra từ Trung Quốc ở mức 69,23% và từ Hàn Quốc ở mức 3,41%.
Trên cơ sở hồ sơ yêu cầu, cơ quan điều tra tiến hành thẩm định, có các công văn yêu cầu bổ sung, làm rõ một số thông tin, nội dung về phạm vi sản phẩm, căn cứ xác định hành vi bán phá giá cũng như dấu hiệu gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước; mối quan hệ nhân quả giữa hành vi bán phá giá và thiệt hại của ngành sản xuất trong nước.
Ngành sản xuất trong nước đã cáo buộc các sản phẩm thép mạ từ Trung Quốc và Hàn Quốc đã và đang bán phá giá vào thị trường Việt Nam và hành vi bán phá giá này đang gây ra thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước.
Theo quy định pháp luật, sau khi khởi xướng điều tra, Bộ Công Thương sẽ gửi bản câu hỏi điều tra cho các bên liên quan để thu thập thông tin nhằm phân tích, đánh giá các nội dung cáo buộc gồm: Hành vi bán phá giá của các doanh nghiệp xuất khẩu của các nước bị điều tra; thiệt hại của ngành sản xuất một số sản phẩm của Việt Nam và mối quan hệ nhân quả giữa hành vi bán phá giá và thiệt hại của ngành sản xuất một số sản phẩm trong nước.
Trong trường hợp cần thiết, căn cứ vào kết quả điều tra sơ bộ, Bộ Công Thương có thể áp dụng biện pháp chống bán phá giá tạm thời để ngăn chặn hành vi bán phá giá tiếp tục gây ra thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước.
Bộ Công Thương sẽ thực hiện việc thẩm tra, xác minh lại các thông tin do các bên liên quan cung cấp trước khi hoàn thành kết luận điều tra chính thức về vụ việc. Đồng thời, Bộ Công Thương cũng sẽ tổ chức tham vấn công khai để các bên liên quan trực tiếp trao đổi, cung cấp thông tin, bày tỏ quan điểm về vụ việc trước khi đưa ra kết luận cuối cùng về vụ việc.
Trung Anh