Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) vừa khởi xướng điều tra việc bánh xe bằng thép hoàn thiện tại Việt Nam có sử dụng thép cán nóng (HRS) nguồn gốc Trung Quốc nhằm lẩn tránh thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp đang áp dụng với Trung Quốc...
Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương) cho biết Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) đã chính thức khởi xướng điều tra lẩn tránh thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với bánh xe bằng thép kích cỡ 22,5–24,5 inch hoàn thiện tại Việt Nam nhưng có đầu vào thép cán nóng (HRS) nhập khẩu từ Trung Quốc.
Vụ việc được khởi xướng dựa trên yêu cầu của hai doanh nghiệp Hoa Kỳ: Accuride Corporation và Maxion Wheels USA LLC. Nhóm sản phẩm bị cáo buộc thuộc nhiều mã HS, trong đó có 8708.70.4530, 8708.70.4560, 8708.70.6030, 8708.70.6060, 8716.90.5059, 4011.20.1015, 4011.20.5020 và 8708.99.4850.
Hoa Kỳ khởi xướng điều tra bánh xe bằng thép Việt Nam. Ảnh minh hoạ/internet
Theo cáo buộc, sau khi Hoa Kỳ áp dụng thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với bánh xe bằng thép của Trung Quốc, lượng HRS nhập vào Việt Nam từ Trung Quốc – vốn là nguyên liệu chính cho sản xuất bánh xe bằng thép – đã tăng 291% từ năm 2017 đến 2023. Ngược lại, nhập khẩu HRS từ các quốc gia khác chỉ tăng 12% trong cùng giai đoạn. Nguyên đơn cho rằng sự tăng trưởng không tương xứng này cho thấy doanh nghiệp Trung Quốc có thể đang chuyển hướng cung ứng nguyên liệu sang Việt Nam nhằm lẩn tránh thuế.
Đáng chú ý, vụ việc lần này diễn ra sau cuộc điều tra tương tự vào năm 2023 đối với sản phẩm bánh xe kéo bằng thép sản xuất tại Việt Nam. Trong vụ việc đó, DOC kết luận rằng doanh nghiệp Việt Nam không nhập khẩu các cấu phần bánh xe từ Trung Quốc và đã chấm dứt điều tra vào năm 2024. Tuy nhiên, sự tăng mạnh của nhập khẩu HRS trong những năm gần đây khiến cơ quan điều tra Hoa Kỳ mở lại một cuộc xem xét khác với phạm vi rộng hơn.
Thống kê của phía Hoa Kỳ cho thấy nhập khẩu bánh xe bằng thép từ Việt Nam đã tăng đáng kể: từ 7 triệu USD năm 2018 lên 76 triệu USD năm 2024, và riêng nửa đầu năm 2025 đã đạt 90 triệu USD. Đặc biệt, chỉ trong giai đoạn 2018–2019, lượng nhập khẩu sang Hoa Kỳ từ Việt Nam đã tăng tới 500%, từ 7 triệu lên 35 triệu USD.
Về thủ tục, DOC sẽ đưa ra quyết định chấp nhận hay từ chối yêu cầu trong vòng 30 ngày kể từ 24/11/2025, và có thể gia hạn thêm 15 ngày nếu cần. Quyết định cuối cùng sẽ được ban hành trong vòng 300 ngày kể từ ngày khởi xướng (hoặc 365 ngày nếu gia hạn).
Trước diễn biến mới, Cục Phòng vệ thương mại khuyến nghị hiệp hội và doanh nghiệp liên quan cần chủ động rà soát hoạt động xuất khẩu các sản phẩm đang bị điều tra sang Hoa Kỳ; nghiên cứu kỹ quy định và quy trình điều tra lẩn tránh thuế của DOC; hợp tác đầy đủ với cơ quan điều tra Hoa Kỳ; đồng thời duy trì trao đổi thường xuyên với Cục để kịp thời nhận được hỗ trợ.
PV