Sáng ngày 16/4, Tổng cục Thống kê (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) vừa công bố báo cáo tác động của dịch Covid-19 đến tình hình lao động, việc làm quý 1/2021.
Theo Tổng cục Thống kê, mặc dù những nỗ lực khôi phục kinh tế đi đôi với phòng chống dịch đã phần nào cải thiện các gam màu xám của tình hình lao động việc làm trong nước, nhưng trong quý 1/2021, cả nước vẫn còn 9,1 triệu người từ 15 tuổi trở lên bị ảnh hưởng tiêu cực bởi dịch Covid-19, trong đó nam giới chiếm 51% và số người trong độ tuổi từ 25 - 54 chiếm gần 2/3.
Trong tổng số 9,1 triệu người bị tác động tiêu cực bởi đại dịch Covid-19, có 540 nghìn người bị mất việc, 2,8 triệu người phải tạm nghỉ/tạm ngừng sản xuất kinh doanh; 3,1 triệu người bị cắt giảm giờ làm hoặc buộc phải nghỉ giãn việc, nghỉ luân phiên và 6,5 triệu lao động bị giảm thu nhập.
Xét theo khu vực kinh tế, khu vực ít chịu tác động nhất của đại dịch COVID-19 là nông, lâm và thủy sản với 7,5% lao động bị ảnh hưởng, khu vực công nghiệp và xây dựng có 16,5% lao động bị ảnh hưởng, và khu vực dịch vụ có tới 20,4% lao động bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh.
Quý I/2021, cả nước có hơn 9 triệu lao động từ 15 tuổi trở lên bị ảnh hưởng trong quý 1 vì Covid-19.
Lao động khu vực thành thị chịu tác động nhiều hơn khu vực nông thôn với 15,6%, trong khi con số này ở nông thôn là 10,4%.
Điều đáng lưu ý là lực lượng lao động quý 1 năm 2021 giảm so với quý trước và cùng kỳ năm trước. Lực lượng lao động cả nước từ 15 tuổi trở lên đã giảm 1,1 triệu người so với quý trước và giảm 180.900 lao động so với cùng kỳ năm trước.
Sự lây lan của đại dịch COVID-19 trong cộng đồng đã khiến 19,9% lao động trong các cơ sở sản xuất kinh doanh và 19,0% lao động trong các doanh nghiệp/hợp tác xã còn bị ảnh hưởng, chủ yếu là giảm thu nhập hoặc giảm giờ làm.
Trong quý 1/2021, số người có việc làm phi chính thức là 20,7 triệu, giảm 251,7 nghìn người so với quý trước và tăng 525.400 người so với cùng kỳ năm trước, nâng tỷ lệ lao động có việc làm phi chính thức quý 1 lên 57,1%. Tỷ lệ này tăng cao ở khu vực nông thôn và ở nữ giới.
Trong quý 1 năm nay, số người thiếu việc làm được ghi nhận là 971.4000 người, tăng 143.200 người so với quý trước.
Thu nhập bình quân tháng của người lao động trong quý 1 đạt khoảng 6,3 triệu đồng/tháng, tăng 339.000 đồng/tháng với quý trước và 106.000 đồng/tháng cùng kỳ năm trước.
Cũng theo Tổng cục Thống kê, số người thất nghiệp trong độ tuổi lao động gần 1,1 triệu người, giảm 137.000 người so với quý trước và tăng 12.100 người so với cùng kỳ năm trước.
Tỉ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động quý 1 năm nay là 2,42%, tăng 0,08 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước.
Tỉ lệ thanh niên không có việc làm và không tham gia học tập hoặc đào tạo trong quý 1 là 16,3%, tương đương với gần 2 triệu thanh niên, tăng 0,9 điểm phần trăm tương đương tăng 51.600 người so với cùng kỳ năm trước.
Ông Phạm Hoài Nam vụ trưởng Vụ Thống kê dân số và lao động (Tổng cục Thống kê) nhận định những con số thống kê về tình hình lao động việc làm quý 1 năm 2021 đã phản ánh những khó khăn và biến động của nền kinh tế nói chung và thị trường lao động nói riêng. Những khó khăn này là thách thức rất lớn đối với các nỗ lực hoàn thành mục tiêu kép vừa phát triển kinh tế vừa chiến thắng đại dịch.
Để tháo gỡ khó khăn cho thị trường lao động việc làm, Tổng cục Thống kê đề xuất Chính phủ, các bộ, ngành cần tích cực nghiên cứu triển khai ngay việc cấp "hộ chiếu vắc xin", xây dựng các tiêu chí cần thiết để mở cửa thị trường du lịch quốc tế nhằm giúp ngành dịch vụ, du lịch không bỏ lỡ cơ hội để phục hồi và phát triển.
Bên cạnh đó, cần triển khai những chính sách dành riêng để thu hút 3,5 triệu lao động sản xuất nông nghiệp theo dạng tự sản tự tiêu tham gia thị trường lao động để nâng cao năng suất lao động và cải thiện đời sống của người lao động.
Minh Phú