Năm 2021 thương mại hai chiều giữa Việt Nam và EU đạt 63,6 tỉ USD, tăng trưởng 14,8% so với năm 2020. Đáng chú ý, xuất khẩu các loại nông sản chính sang EU chiếm 13,7% tổng kim ngạch xuất khẩu, đưa EU trở thành một trong những thị trường xuất khẩu nông sản lớn nhất của Việt Nam.
Theo Bộ Công Thương, sau 1 năm rưỡi thực thi, EVFTA đã đem lại những kết quả tích cực, nhất là trong bối cảnh đại dịch Covid-19 diễn biến phức tạp tại cả châu Âu và Việt Nam. Sự nỗ lực của các bộ ngành trong thực thi đồng bộ nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ doanh nghiệp và sự chủ động, linh hoạt trong tổ chức sản xuất của các doanh nghiệp xuất khẩu nắm bắt cơ hội phục hồi từ các thị trường nhập khẩu, khai thác hiệu quả Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA).
Riêng năm 2021 thương mại hai chiều giữa Việt Nam và EU đạt 63,6 tỉ USD, tăng trưởng 14,8% so với năm 2020. Cụ thể, tổng giá trị hàng hóa Việt Nam xuất khẩu sang Liên minh châu Âu (EU) đạt 45,8 tỉ USD, tăng 14,2%; còn EU xuất khẩu sang Việt Nam đạt 17,9 tỉ USD, tăng 16,5% so với năm 2020.
Đáng chú ý, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang EU sử dụng giấy chứng nhận xuất xứ (C/O mẫu EUR.1) đạt khoảng 7,8 tỉ USD, cho thấy nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã tận dụng cơ hội từ việc cắt giảm thuế quan của EU theo EVFTA.
Đối với gạo Việt Nam, EVFTA mở ra cơ hội rất lớn với hạn ngạch 80.000 tấn thuộc các loại gạo thơm, gạo chất lượng cao được miễn giảm thuế quan và đã có những kết quả tích cực.
Tổng kim ngạch xuất khẩu các mặt hàng nông sản chính của Việt Nam (bao gồm cà phê, hạt điều, cao su, rau quả, hạt tiêu, gạo và chè) sang thị trường EU trong 11 tháng năm 2021 đạt khoảng 2,2 tỷ USD và tăng 10,1% so với cùng kỳ năm 2020.
Với kết quả này, xuất khẩu các loại nông sản chính sang EU chiếm 13,7% tổng kim ngạch xuất khẩu, đưa EU trở thành một trong những thị trường xuất khẩu nông sản lớn nhất của Việt Nam.
Để tận dụng hiệu quả của EVFTA mang lại, các doanh nghiệp nông sản Việt Nam cần tập trung tối đa nguồn lực để đẩy mạnh xuất khẩu nông sản trong thời gian tới, nhanh chóng tăng thị phần trong thị trường nhập khẩu nông sản của EU, trước khi EU triển khai ký kết FTA với các đối thủ cạnh tranh tiềm năng của Việt Nam.
Bên cạnh đó, nếu tận dụng tốt con đường “cao tốc EVFTA", đẩy nhanh quá trình hàng nông sản của Việt Nam thâm nhập vào các quốc gia thành viên EU, hàng hóa của Việt Nam sẽ có được tín nhiệm để đến với các thị trường khó tính khác.
Tại Hội nghị tổng kết về công tác phát triển thị trường châu Âu năm 2021 và triển khai nhiệm vụ năm 2022 của Vụ Thị trường châu Âu – châu Mỹ (Bộ Công Thương), Thứ trưởng Đặng Hoàng An đã nhận định, năm nay xuất khẩu Việt Nam sang EU sẽ gặp phải những trở lực nhất định như tình hình dịch bệnh Covid-19 vẫn phức tạp có thể gây rủi ro cho kinh tế và thương mại thế giới.
Song song đó, xung đột địa chính trị ngày càng căng thẳng, cạnh tranh gay gắt trên thị trường và yêu cầu ngày càng cao về tiêu chuẩn kỹ thuật, vệ sinh, an toàn thực phẩm. Ngoài ra vẫn có những rủi ro về khả năng điều tra và áp thuế chống bán phá giá đối với các sản phẩm xuất khẩu của Việt Nam. Đồng thời Việt Nam sẽ phải cạnh tranh với ngày càng nhiều quốc gia tăng cường xuất khẩu vào thị trường châu Âu.
Trong đó, công tác phát triển thị trường châu Âu năm 2022 được đặc biệt lưu ý khai thác và tận dụng các hiệp định thương mại tự do (FTA) đã ký kết, phối hợp với hệ thống thương vụ Việt Nam tại các quốc gia để bám sát thị trường, quảng bá các sản phẩm và hỗ trợ các doanh nghiệp trong nước đưa sản phẩm tới người tiêu dùng nước ngoài.
Trung Anh (t/h)