Là một trong những doanh nghiệp "non trẻ" mang tham vọng lớn, Tập đoàn R&H ráo riết huy động vốn thông qua việc phát hành lượng trái phiếu cao gấp nhiều lần vốn chủ sở hữu.
Ráo riết huy động nguồn lực lớn để "xưng bá"
Theo Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), từ tháng 9/2021 đến tháng 3/2022 Tập đoàn R&H đã phát hành thành công tới 7 lô trái phiếu với tổng giá trị gần 8.151 tỷ đồng.
Theo đó, trong năm 2021, Công ty CP Tập đoàn R&H (Tập đoàn R&H) đã phát hành thành công lần lượt 4 lô trái phiếu RHGCH2122001, RHGCH2123002, RHGCH2123003, RHGCH2123004. Các lô trái phiếu này có kỳ hạn từ 12 đến 18 tháng, có tổng giá trị 3.150 tỷ đồng, cao hơn 2,2 lần vốn điều lệ của mình.
Cụ thể, lô trái phiếu RHGCH2122001 phát hành hồi tháng 9 năm ngoái thu về 650 tỷ đồng, có kỳ hạn 12 tháng, được bảo đảm bằng 100% cổ phần sở hữu của các cổ đông tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Sơn Long cùng dự án Bãi Cháy.
Ba lô trái phiếu phát hành vào tháng 10 và tháng 11 tổng cộng huy động được 2.500 tỷ đồng, cùng có kỳ hạn 18 tháng. Số trái phiếu này được bảo đảm bằng 51% cổ phần sở hữu của các cổ đông tại Công ty Cổ phần Xây dựng Xuân Phú Hải (đơn vị thuộc R&H), 100% phần vốn góp thuộc sở hữu của bên góp vốn tại Công ty TNHH Đầu tư và Xây dựng Friends và dự án Grand Mercure Hội An.
Đáng chú ý, đằng sau sự thành công của 4 lô trái phiếu phát hành trong năm 2021, không thể không nhắc đến Công ty CP Chứng khoán Tiên Phong (ORS) trong nhiều vai trò từ tổ chức tư vấn, đại lý phát hành, cho đến đại lý đăng ký, đại lý thanh toán và quản lý chuyển nhượng/đại diện người sở hữu trái phiếu; hỗ trợ R&H Group trong cuộc gọi vốn hàng nghìn tỷ đồng.
Không chỉ đứng sau những thương vụ trái phiếu “khủng” của Tập đoàn R&H, ORS còn đầu tư mua bán trái phiếu của Tập đoàn R&H. Tuy nhiên, ORS đã lỗ hơn 100 tỷ đồng từ việc mua bán trái phiếu ở Tập đoàn R&H, tổng lỗ của ORS là 135 tỷ đồng từ hoạt động mua bán trái phiếu chưa niêm yết. Cuối kỳ, ORS báo lỗ sau thuế gần 130 tỷ đồng, là khoản lỗ tồi tệ nhất suốt lịch sử hoạt động của Chứng khoán Tiên Phong.
Sang năm 2022, Tập đoàn R&H tiếp tục phát hành lần lượt thêm 3 lô trái phiếu RHGCH2124005, RHGCH2124006, RHGCH2124007 với tổng giá trị lên đến hơn 5.000 tỷ đồng. Tuy nhiên thông tin về tổ chức tư vấn, đại lý phát hành, đại lý đăng ký, đại lý thanh toán chưa được Tập đoàn R&H công bố.
Hệ sinh thái R&H Group
Dù “sở hữu” khoản nợ “khủng” gần 8.151 tỷ đồng - cao gấp 5,6 lần vốn điều lệ nhưng Tập đoàn R&H chỉ mới thành lập vào hồi tháng 8/2019. Trụ sở ban đầu tại tầng 5, tòa nhà Charmvit Tower (đường Trần Duy Hưng, quận Cầu Giấy), tới tháng 8/2020 thì dời về số 107 Nguyễn Phong Sắc, phường Dịch Vọng Hậu, quận Cầu Giấy, Hà Nội – tức tòa nhà Lâm Viên Complex.
Ngành nghề chính là kinh doanh bất động sản, quyền sử dụng đất thuộc chủ sở hữu, chủ sử dụng hoặc đi thuê; Vốn điều lệ ban đầu ở mức 999 tỷ đồng, trong đó ông Trương Quang Minh, sinh năm 1975 nắm giữ tỷ lệ 70%, đồng thời đảm nhiệm vai trò Tổng giám đốc, 30% còn lại thuộc về bà Phạm Thị Hạnh (25%) và bà Phạm Thị Hồng (5%).
Đến tháng 10/2021, Tập đoàn R&H đã tăng vốn điều lệ từ 999 tỉ đồng lên 1.450 tỉ đồng. Đồng thời, ban lãnh đạo cấp cao cũng có biến động khi ông Bùi Minh Kết được bổ nhiệm làm Tổng giám đốc kiêm người đại diện theo pháp luật, trong khi nhà sáng lập Trương Quang Minh đảm nhiệm vai trò Chủ tịch HĐQT.
Tập đoàn R&H hoạt động trong 6 lĩnh vực gồm M&A (mua bán – sáp nhập), đầu tư và phát triển bất động sản cao cấp, xây dựng dân dụng công nghiệp, nội thất, đầu tư năng lượng sạch, đầu tư phát triển trang trại nông nghiệp hữu cơ và quản lý vận hành các khu nhà ở hạng sang/khu nghỉ dưỡng sinh thái cao cấp.
Hệ sinh thái của công ty này có tới 5 đơn vị thành viên (cập nhật trên website tại thời điểm tháng 10/2022), bao gồm: CTCP R&H Invest, CTCP R&H Construction, CTCP R&H Power, CTCP Nghỉ dưỡng Viên Nam, Công ty TNHH Tư vấn và Thiết kế nội ngoại thất Lines Design.
3 công ty con mang “họ R&H” gồm: Công ty Cổ phần R&H Invest, Công ty Cổ phần R&H Power và Công ty Cổ phần R&H Construction đều chung trụ sở với công ty mẹ và đều do ông Trương Quang Minh làm chủ tịch HĐQT.
Cụ thể, Công ty Cổ phần R&H Invest được thành lập ngày 28/7/2020, có ngành nghề chính là kinh doanh bất động sản. Vốn điều lệ của R&H Invest là 500 tỷ đồng, trong đó Tập đoàn R&H nắm 76%, ông Trương Quang Minh nắm 14%, bà Phạm Thị Hạnh nắm 10%.
Công ty Cổ phần R&H Power được lập ra ngày 22/7/2020, ngành nghề chính là sản xuất điện mặt trời. Với vốn điều lệ 200 tỷ đồng, Tập đoàn R&H nắm 51%, ông Trương Quang Minh nắm 29%, bà Phạm Thị Hạnh nắm 20%.
Công ty Cổ phần R&H Construction, doanh nghiệp này được thành lập ngày 13/7/2020. Ngành nghề chính là hoạt động xây dựng chuyên dụng như: xây nền móng tòa nhà.. các công việc dưới bề mặt, xây dựng bể bơi ngoài trời. Vốn điều lệ của công ty khi mới thành lập là 300 tỷ đồng, do Tập đoàn R&H nắm 70%, ông Trương Quang Minh nắm 20% và bà Phạm Thị Hạnh nắm 10%.
Tháng 12/2020, công ty tăng vốn gần 4 lần lên 1.100 tỷ đồng. Đến tháng 2/2021, ông Lương Song Hào (đã nhắc ở trên) được ghi nhận là CEO kiêm người đại diện theo pháp luật. Ông Hào sinh năm 1983, có địa chỉ thường trú tại khu đô thị Văn Khê, quận Hà Đông, Hà Nội.
Ngoài các doanh nghiệp nêu trên, hệ sinh thái R&H Group ghi nhận 2 cái tên khác không có sự góp mặt trực tiếp của ông Trương Quang Minh hay bà Phạm Thị Hạnh, gồm: Công ty Cổ phần Nghỉ dưỡng Viên Nam và Công ty TNHH Tư vấn và Thiết kế nội ngoại thất lines design.
Về Công ty Cổ phần nghỉ dưỡng Viên Nam, doanh nghiệp này thành lập ngày 19/9/2019, trụ sở ban đầu đặt tại xã Phúc Tiến, huyện Kỳ Sơn, Hòa Bình (sau đổi về xóm Đoàn Kết 2, xã Quang Tiến, TP. Hòa Bình); ngành nghề chính là tư vấn, môi giới, đấu giá bất động sản, đấu giá quyền sử dụng đất.
Vốn điều lệ khi mới thành lập là 30 tỷ đồng. Cổ đông sáng lập gồm: Nguyễn Thành Ba 34%, Nguyễn Thành Trung 33% và Nguyễn Thành Nam 33%. Cả 3 cổ đông này đều có chung địa chỉ thường trú tại khu đô thị Mỹ Đình 1, Hà Nội. Trong đó, ông Nam làm chủ tịch HĐQT.
Về Công ty TNHH Tư vấn và Thiết kế nội ngoại thất lines design, doanh nghiệp này thành lập ngày 23/5/2016, trụ sở chính tại đường Định Công, phường Định Công, quận Hoàng Mai, Hà Nội. Chủ tịch HĐQT kiêm giám đốc là ông Nguyễn Tiến Dũng (sinh năm 1985, thường trú phường Tây Tựu, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội). Ngành nghề chính của công ty là bán buôn đồ dùng khác cho gia đình. Vốn điều lệ của công ty khá nhỏ, đạt 5 tỷ đồng vào cuối năm 2018.
Bức tranh tài chính đầy rủi ro
Trên website của mình, Tập đoàn R&H giới thiệu một chuỗi dự án đình đám, như Grand Mercure Hạ Long Hotel & Resort, Parahills Resort, Grand Mercure Phú Yên, Viên Nam Ecolodge, Viên Nam Resort… trong đó vai trò của doanh nghiệp là nhà đầu tư, nhà phát triển, hoặc đơn vị đồng hành phát triển.
R&H Group cũng không giấu giếm tham vọng đến năm 2025 sẽ trở thành thương hiệu mới biểu tượng cho sự hợp tác thành công trong lĩnh vực đầu tư bất động sản và đến năm 2030 thì trở thành thương hiệu Top 10 trong lĩnh vực đầu tư, phát triển các dự án bất động sản tại Việt Nam.
Việc không giấu giếm "mộng xưng bá" là điều có thể hiểu được khi thuyền trưởng vốn là một nhân vật có tiếng trong giới tài chính, đó là ông Trương Quang Minh. Được biết, ông Minh từng có khoảng thời gian hàng chục năm gắn bó tại Vinaconex, trước khi ông đắc cử chức vụ Chủ tịch HĐQT Công ty CP Đầu tư Phát triển nhà và Đô thị VINAHUD (UPCoM: VHD) vào cuối tháng 4/2021.
VINAHUD cũng là một cựu thành viên Vinaconex. Hiện ông Minh lui về làm Phó chủ tịch HĐQT VINAHUD để dồn sức cho Tập đoàn R&H, sau khi bàn giao ghế nóng cho ông Nguyễn Đình Ngôn trong ngày 31/3/2022.
Để hiện thực hóa những mục tiêu đề ra, Tập đoàn R&H cần huy động nguồn lực lớn, vì thế doanh nghiệp tỏ ra "khát vốn" từ khi thành lập. Khó tiếp cận vốn từ kênh ngân hàng khi là doanh nghiệp chưa có lịch sử kinh doanh, phát hành trái phiếu doanh nghiệp là lựa chọn ưu tiên hàng đầu của R&H.
Nợ vay tăng cao, tình hình kinh doanh năm ngoái của Tập đoàn R&H lại chưa thể khởi sắc, thậm chí còn sa sút. Năm 2021, lợi nhuận gộp về bán hàng và cung cấp dịch vụ cũng chỉ mang cho cho doanh nghiệp này 5,5 tỷ đồng trong năm này. Doanh nghiệp lỗ thuần từ hoạt động kinh doanh gần 68 tỷ đồng.
Tuy nhiên, nhờ khoản lợi nhuận khác, năm 2021 tập đoàn R&H lại thoát lỗ ngoạn mục với 949 triệu đồng (lợi nhuận trước thuế). Lũy kế đến 31/12/2021, lợi nhuận sau thuế chưa phân phối của Tập đoàn chỉ vỏn vẹn 3,23 tỷ đồng.
Khoản nợ của doanh nghiệp tiếp tục chồng chất, hệ lụy là sự mất cân đối tài chính sẽ bị đẩy lên cao. Năm 2021, Tập đoàn R&H mới chỉ bỏ ra 608 triệu đồng trả lãi vay, cho thấy áp lực bị dồn nén vào thời điểm đáo hạn trái phiếu.
Điều đáng nói, thu về hơn 4.200 tỷ trong năm 2021 từ tiền đi vay, nhưng cuối năm 2021, tập đoàn này chỉ ghi nhận 2.120,5 tỷ đồng là khoản mục đầu tư vào công ty con. Trong khi đó, phát sinh thêm 2.875 tỷ đồng là phải thu dài hạn khác.
Quy mô tài sản của Tập đoàn R&H nhờ đó cũng "phình to" từ 1.349 tỷ đồng (cuối năm 2020) lên 5.799 tỷ đồng (cuối năm 2021), tức là tăng trưởng gần 330%. Nếu so với đầu năm 2020, quy mô tài sản của tập đoàn này tăng 2.031%.
Thế nhưng tài sản lại tiềm ẩn rủi ro cao bởi, các khoản phải thu của R&H group lên tới 3.644 tỷ đồng, chiếm 63% tổng tài sản của doanh nghiệp và gấp 6,8 lần so với đầu năm. So với vốn góp chủ sở hữu, tổng các khoản phải thu ngắn hạn, dài hạn của Tập đoàn cuối năm 2021 gấp 2,5 lần.
Nợ phải trả (gần như toàn bộ là nợ vay và thuê tài chính dài hạn) chiếm 75% tổng tài sản của doanh nghiệp, trong khi cuối năm 2020 tỷ lệ này chỉ là 4%.
Tài sản tiềm ẩn rủi ro cao không phải là vấn đề duy nhất tại Tập đoàn này. Lợi nhuận ít ỏi, tỷ suất sinh lời thấp cũng là vấn đề đáng lưu tâm trong bức tranh tài chính của R&H Group.
Lũy kế đến 31/12/2021, lợi nhuận sau thuế chưa phân phối của Tập đoàn chỉ vỏn vẹn 3,23 tỷ đồng. Đáng chú ý, tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản và vốn chủ sở hữu chỉ 0,016% và 0,065%.
Trung Anh (t/h)