Quốc gia sản xuất thép nhiều nhất trên thế giới gia tăng xuất khẩu thép ra bên ngoài khi tiêu thụ trong nước suy yếu. Động thái này của Trung Quốc đang khiến nhiều nước lo ngại về khả năng dư thừa nguồn cung toàn cầu.
Xuất khẩu thép Trung Quốc tăng vọt lên cao nhất 8 năm
Theo số liệu từ Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc (NBS), trong hai tháng đầu năm nay, xuất khẩu thép của Trung Quốc tăng 32,6% so với một năm trước đó, lên 15,9 triệu tấn, mức cao nhất của giai đoạn này kể từ năm 2016.
Các nhà phân tích cho rằng, xuất khẩu thép của Trung Quốc sẽ bằng hoặc vượt mức so với năm ngoái, khi tăng lên khoảng 90 triệu tấn - mức cao nhất trong 7 năm - do Trung Quốc nỗ lực kích thích nền kinh tế và những nỗ lực cắt giảm sản lượng dường như chưa đủ.
Ông Daniel Hynes, chiến lược gia hàng hóa cấp cao tại ANZ Research, cho biết: “Tôi chắc chắn xuất khẩu thép của Trung Quốc trong năm 2024 sẽ mạnh hơn so với năm ngoái và đó là xu hướng mà chúng tôi đã thấy trong vài năm qua.”
Nhiều chuyên gia nhận định, khi nhu cầu trong nước không cao, Trung Quốc sẽ chuyển thép sang các dự án cơ sở hạ tầng nước ngoài, chủ yếu là ở các thị trường đang phát triển - nơi mà Trung Quốc thường đóng vai trò vừa là nhà tài trợ và nhà thầu xây dựng tại các nước thuộc Sáng kiến Vành đai và Con đường. Khi nguồn thép dư thừa trên thế giới, các nước khác sẽ cạnh tranh khó khăn với thép Trung Quốc.
Khi bất động sản khó khăn, tăng trưởng dựa vào thâm dụng đầu tư xây dựng hạ tầng gặp khó nên nhiều chuyên gia cho rằng Trung Quốc sẽ gia tăng xuất khẩu thép ra nước ngoài. Trung Quốc chiếm hơn 1/2 sản thép của thế giới nên chỉ cần thay đổi chiến lược tăng xuất khẩu ra nước ngoài cũng gây nhiều áp lực lên các nước khác.
Ông Colin Hamilton, nhà phân tích hàng hóa tại BMO, cho biết Trung Quốc đang chuyển thép sang các dự án cơ sở hạ tầng nước ngoài, chủ yếu là ở các thị trường đang phát triển, nơi mà Trung Quốc thường đóng vai trò vừa là nhà tài trợ và nhà thầu xây dựng, chẳng hạn như tại các nước thuộc Sáng kiến Vành đai và Con đường
Áp lực lên giá toàn cầu sẽ tăng cao?
Thép là một thước đo quan trọng cho thấy sự tăng trưởng trong nền kinh tế thâm dụng đầu tư của Trung Quốc, nền kinh tế mà nhiều người lo ngại sẽ chuyển sang tình trạng dư cung trong các lĩnh vực từ ôtô đến tấm pin Mặt Trời do tiêu dùng nội địa phục hồi yếu hơn dự kiến sau đại dịch COVID-19.
Xuất khẩu thép của Trung Quốc đang ở mức cao nhất trong 8 năm do cuộc khủng hoảng bất động sản làm suy yếu hoạt động tiêu dùng ở nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, đồng thời gây ra lo ngại về tình trạng dư cung toàn cầu trong một số ngành công nghiệp.
Các nhà phân tích cho biết, Trung Quốc sản xuất khoảng 55% lượng thép của thế giới. Do đó, ngay cả một sự gia tăng nhỏ trong xuất khẩu cũng có thể dẫn đến áp lực giảm giá trên thị trường thế giới.
Ông Colin Richardson, người đứng đầu bộ phận thép tại Argus Media, cho biết lần cuối cùng xuất khẩu thép của Trung Quốc đạt mức cao như vậy là trong thời kỳ kinh tế suy thoái từ năm 2015 đến năm 2016.
“Có quá nhiều thép trên thị trường. Ngay cả khi Trung Quốc giảm sản lượng, nguồn cung thép vẫn quá dồi dào.", ông Colin Richardson cho biết.
Ông Harry Murphy Cruise, trợ lý giám đốc và chuyên gia kinh tế tại Moody's Analytics, cho biết, triển vọng thị trường thép suy yếu cũng ảnh hưởng đến giá quặng sắt.
Ông Cruise lưu ý, việc thiếu các biện pháp kích thích có ý nghĩa từ hai phiên họp của Chính phủ tuần trước đã đẩy giá quặng sắt xuống chỉ còn trên 100 USD/tấn, mức thấp nhất kể từ tháng 8/2023.”
Bên cạnh nhu cầu nội địa yếu hơn ở Trung Quốc, ông Hynes cho biết chính sách tiền tệ nới lỏng hơn ở các thị trường phát triển, dự kiến sẽ được áp dụng vào cuối năm nay, sẽ tạo động lực bên ngoài cho xuất khẩu thép của Trung Quốc.
Trung Anh