Ngành thép châu Âu đối mặt nhiều áp lực: Giá giảm, nhu cầu yếu, thuế Mỹ “phủ bóng”

Trong báo cáo quý II/2025 vừa công bố, loạt tên tuổi lớn trong ngành thép châu Âu như ArcelorMittal, Outokumpu và Aperam đã đồng loạt lên tiếng cảnh báo về triển vọng kinh doanh suy yếu, khi thị trường chịu tác động cùng lúc từ nhu cầu giảm, giá biến động mạnh và các chính sách thương mại mới từ Mỹ.

Mặc dù kết quả tài chính quý vừa qua phần nào vượt kỳ vọng ban đầu, các tập đoàn cho rằng ngành thép khu vực vẫn đang đối mặt với giai đoạn bất ổn kéo dài.

Thuế Mỹ làm méo dòng chảy thương mại, thép châu Âu chịu áp lực kép

Theo các doanh nghiệp, mức thuế 50% do Tổng thống Mỹ Donald Trump áp lên thép nhập khẩu đang làm biến dạng dòng chảy thương mại toàn cầu, dẫn đến khả năng lượng thép từng xuất sang Mỹ sẽ chuyển hướng về châu Âu, gây dư cung cục bộ. Trong bối cảnh thị trường châu Âu vốn đã chịu áp lực từ thép giá rẻ châu Á, sự thay đổi đột ngột này có thể khiến giá thép tại EU tiếp tục giảm sâu, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận các nhà sản xuất nội địa.

ArcelorMittal, nhà sản xuất thép lớn thứ hai thế giới, cho biết thuế của Mỹ có thể làm giảm khoảng 150 triệu USD lợi nhuận cốt lõi trong năm nay. Đồng thời, tập đoàn đã hạ dự báo tăng trưởng nhu cầu thép toàn cầu (ngoài Trung Quốc) xuống còn 1,5–2,5%, do hoạt động chậm lại tại Mỹ và tình hình tại châu Âu không mấy khả quan.

Không chỉ vậy, chi phí sản xuất gia tăng, đặc biệt là chi phí năng lượng, cũng đang là gánh nặng lớn đối với các nhà sản xuất. Outokumpu, chuyên về thép không gỉ, cho biết họ đang đối mặt với giá điện và khí đốt tăng cao tại châu Âu – một yếu tố đang “ăn mòn” biên lợi nhuận vốn đã mỏng.

Sự dịch chuyển nguồn cung, cộng với các yếu tố nội tại như chi phí cao, nguồn cầu yếu và cạnh tranh ngày càng khốc liệt, đang tạo nên một vòng xoáy áp lực mà nhiều nhà sản xuất thép EU nhận định là chưa thể sớm kết thúc.

Doanh nghiệp cảnh báo nhu cầu yếu và triển vọng bất định

Mặc dù kết quả quý II của Outokumpu và Aperam vượt kỳ vọng của giới phân tích, cả hai công ty đều đưa ra cảnh báo lợi nhuận quý III có thể giảm do nhu cầu tại châu Âu vẫn đang suy yếu rõ rệt. Theo Giám đốc tài chính của Outokumpu, Marc-Simon Schaar, thị trường hiện tại "không có lực cầu mạnh thực sự", trong khi CEO Kati ter Horst nhấn mạnh rằng các lô hàng thép không gỉ giá rẻ từ châu Á tiếp tục gây áp lực lên doanh thu. Công ty Phần Lan dự báo sản lượng giao hàng quý III sẽ giảm từ 5% đến 15% – một tỷ lệ đáng kể cho thấy sức tiêu thụ tại thị trường châu Âu vẫn đang chững lại.

Aperam, chuyên sản xuất thép không gỉ tại Bỉ, cũng thể hiện quan điểm tương tự khi cho rằng mức độ bất định thị trường vẫn cao, khiến triển vọng nửa cuối năm trở nên khó lường. CEO Timoteo Di Maulo cho rằng: "Tại châu Âu, nhu cầu thấp có thể kéo dài dai dẳng và không phục hồi trong thời gian ngắn."

Ở chiều ngược lại, ArcelorMittal – với quy mô lớn và danh mục sản phẩm đa dạng hơn – ghi nhận kết quả khả quan hơn đôi chút nhờ thị trường ô tô tại châu Âu vẫn giữ được đà ổn định. Giám đốc tài chính Genuino Christino cho biết nhu cầu từ các nhà sản xuất ô tô tại EU vẫn duy trì mức tương đối tốt, bất chấp xu hướng giảm chung của thị trường xe toàn cầu. Tuy vậy, ông cũng nhấn mạnh rằng đây chỉ là điểm sáng cục bộ trong bức tranh toàn ngành vẫn còn nhiều mảng tối.

Sự khác biệt trong nhận định giữa các doanh nghiệp cho thấy sự phân hóa rõ rệt theo phân khúc sản phẩm và thị trường tiêu thụ. Những công ty tập trung vào các dòng thép công nghiệp phổ thông đang chịu sức ép lớn hơn so với các hãng có mối liên kết chặt với ngành công nghiệp ô tô hoặc xây dựng hạ tầng.

Ngành thép châu Âu đang bước vào giai đoạn thử thách lớn, khi đồng thời phải đối mặt với biến động toàn cầu về chính sách thương mại, nguồn cung dư thừa, giá nguyên liệu đầu vào tăng cao và nhu cầu nội địa suy yếu. Với nhiều rủi ro chưa thể kiểm soát trong nửa cuối năm, các doanh nghiệp trong ngành buộc phải thắt chặt quản trị chi phí, tái cơ cấu thị trường và tìm kiếm cơ hội xuất khẩu ngoài EU nếu muốn giữ vững năng lực cạnh tranh.

Hoàng Hậu (Theo Reuters)