Thanh tra Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội vừa ban hành kết luận thanh tra về việc chấp hành các quy định của pháp luật về lao động tại Tập đoàn hóa chất Việt Nam (VINACHEM). Qua đó phát hiện nhiều sai phạm.
Nhiều sai phạm trong chấp hành các quy định của pháp luật về lao động
Ngoài những quy định đã thực hiện, kết luận thanh đã chỉ rõ những quy định của pháp luật về lao động chưa được Tập đoàn hóa chất Việt Nam thực hiện hoặc thực hiện chưa đầy đủ.
Cụ thể, hợp đồng lao động đã giao kết với 05 người lao động chưa có nội dung về kỳ hạn trả lương là chưa đúng quy định. Chưa lập biên bản ghi lại diễn biến đối thoại định kỳ theo quy định tại khoản 4 Điều 39 Nghị định số 145/2020/NĐ-CP ngày 14/12/2020 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Bộ luật Lao động về điều kiện lao động và quan hệ lao động.
Hồ sơ thỏa ước lao động tập thể của Tập đoàn hóa chất Việt Nam không có thông báo bằng văn bản về những nội dung dự kiến tiến hành thương lượng tập thể của đại diện tập thể lao động hoặc của người sử dụng lao động, không có biên bản cuộc họp thương lượng là không đúng quy định tại Điều 70 Bộ luật Lao động.
Theo kết luận thanh tra, điều 4 quy chế trả lương của Tập đoàn hóa chất Việt Nam có nội dung không đúng quy định tại khoản 3 Điều 15 Thông tư số 26/2016/TT-BLĐTBXH ngày 01/9/2016 của Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội hướng dẫn thực hiện quản lý lao động, tiền lương và tiền thưởng đối với người lao động làm việc trong Công ty Trách nhiệm hữu hạn một thành viên do nhà nước năm giữ 100% vốn điều lệ.
Cụ thể, trích 15% quỹ lương chênh lệch giữa quỹ lương kế hoạch được duyệt so với quỹ lương cơ bản làm quỹ thưởng đột xuất nhưng tối đa không quá 5% quỹ lương kế hoạch được duyệt để Tổng giám đốc thưởng cho tập thể, cá nhân người lao động có thành tích vượt trội trong công việc. Kết thúc năm tài chính, quỹ thưởng đột xuất nếu không sử dụng hết sẽ được nhập vào quỹ lương chỉ hàng tháng để chỉ lương cho người lao động hoặc chỉ hỗ trợ ngày đi học, nghỉ ốm, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp và chỉ bổ sung vào dịp lễ, tết, nghỉ hưu.
Kết luận thanh tra về việc chấp hành các quy định của pháp luật về lao động tại Tập đoàn hóa chất Việt Nam (VINACHEM)
Ngoài ra, việc trích quỹ tiền lương của người lao động sang quỹ khen thưởng, phúc lợi để chỉ khen thưởng, phúc lợi cho người lao động và chỉ bổ sung tiền lương cho người quản lý: năm 2022 là 5.519.199.214 đồng, năm 2023 là 7.871.609.000 đồng (trong đó, chỉ bổ sung tiền lương cho người quản lý: năm 2022 là 1.725.754.650 đồng và năm 2023 là 780.808.500 đồng; chỉ viếng đám hiểu, sinh nhật, thăm người lao động khi sinh con, ốm đau, hỗ trợ nghỉ hưu, hội nghị người lao động năm 2022 là 601.764,000 đồng, năm 2023 là 373.331.100 đồng) là không đúng quy định
Tập đoàn hóa chất Việt Nam chi tiền ăn ca với mức 1.200.000 đồng/người/tháng cho toàn bộ người lao động là vượt quá mức chi tối đa theo quy định.
Nội quy lao động thiếu một số nội dung chủ yếu theo quy định tại khoản 2 Điều 118 Bộ luật Lao động gồm: phòng, chống quấy rối tình dục tại nơi làm việc; trình tự, thủ tục xử lý hành vi quấy rối tình dục tại nơi làm việc; trường hợp được tạm thời chuyển người lao động làm việc khác so với hợp đồng lao động.
Bên cạnh đó, chưa thực hiện việc giúp đỡ, hỗ trợ xây dựng nhà trẻ, lớp mẫu giáo hoặc một phần chi phí gửi trẻ, mẫu giáo cho người lao động theo quy định tại khoản 4 Điều 136 Bộ luật Lao động.
Đề nghị làm rõ trách nhiệm
Chánh thanh tra Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội yêu cầu người đại diện theo pháp luật của Tập đoàn hóa chất Việt Nam phải khắc phục các sai phạm nêu trên.
Tập đoàn hóa chất Việt Nam thực hiện hạch toán lại quỹ tiền lương theo quy định đảm bảo không sử dụng quỹ tiền lương của người lao động vào mục đích khác, ngoài ra, phải thu hồi số tiền đã chỉ bổ sung tiền lương cho người quản lý về quỹ lương của người lao động và sử dụng đúng mục đích theo quy định. Hạch toán các khoản chi viếng đảm hiểu, sinh nhật, thăm người lao động khi sinh con, ốm đau, hỗ trợ nghỉ hưu, hội nghị người lao động về đúng nguồn để hoàn trả quỹ tiền lương của người lao động.
Thanh tra Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cũng kiến nghị Ủy ban quản lý vốn tại doanh nghiệp chỉ đạo làm rõ trách nhiệm đối với tổ chức, cá nhân liên quan để xảy ra những sai phạm trên và có biện pháp xử lý theo thẩm quyền.
Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (VINACHEM) có địa chỉ tại 1A Tràng Tiền - Hoàn Kiếm - Hà Nội là doanh nghiệp đa sở hữu, trong đó sở hữu nhà nước là chi phối, hoạt động theo mô hình Công ty mẹ - Công ty con, được thành lập theo Quyết định số 2180 TTg ngày 23/12/2009 của Thủ tướng Chính Phủ trên cơ sở sắp xếp, tổ chức lại Tổng công ty Hóa chất Việt Nam. Công ty mẹ - Tập đoàn Hóa chất Việt Nam là doanh nghiệp 100% vốn nhà nước; ngoài Văn phòng và các ban chức năng còn có 02 đơn vị hạch toán phụ thuộc là Trung tâm Thông tin KHKT Hóa chất và Trung tâm Thương mại và Dịch vụ Hóa chất.
Ngành nghề kinh doanh chính của Tập đoàn Hóa chất Việt Nam bao gồm Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước; sản xuất, kinh doanh phân bón, thuốc bảo vệ thực vật; hóa chất cơ bản, hóa chất tiêu dùng; công nghiệp hóa chất, hóa dược, hóa dầu, điện hoá; công nghiệp chế biến cao su; công nghiệp khai thác mỏ.
Kinh doanh máy móc thiết bị, nguyên vật liệu phục vụ cho ngành công nghiệp hóa chất; đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và các ngành nghề khác theo quy định của pháp luật.
Anh Đào