Loạt doanh nghiệp truyền hình bị phạt 3,14 tỷ đồng: FPT Play, TV360

Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã xử phạt hành chính loạt doanh nghiệp cung cấp dịch vụ truyền hình trả tiền với tổng số tiền 3,14 tỷ đồng do vi phạm quy định về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Các vi phạm được phát hiện chủ yếu liên quan đến hợp đồng theo mẫu, điều kiện giao dịch chung, cơ chế thu thập thông tin và nghĩa vụ cung cấp thông tin khi giao dịch từ xa...

Loạt doanh nghiệp bị xử phạt, vi phạm tập trung vào hợp đồng và thông tin khách hàng

Theo thông tin từ Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, cơ quan này đã triển khai giám sát chuyên đề về việc chấp hành pháp luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng đối với một số doanh nghiệp cung cấp dịch vụ truyền hình trả tiền. Trên cơ sở kết quả giám sát và quy định pháp luật liên quan, cơ quan quản lý đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với loạt doanh nghiệp, với tổng số tiền 3,14 tỷ đồng.

Các doanh nghiệp được nêu gồm dịch vụ truyền hình Onlive TV, MangoPlus, FPT Play, TV360 và HTVC. Kết quả giám sát cho thấy những tồn tại chủ yếu liên quan đến việc thực hiện các nghĩa vụ pháp lý trong giao dịch với người tiêu dùng.

Cụ thể, có bốn trong sáu doanh nghiệp không đăng ký hoặc không đăng ký lại hợp đồng theo mẫu, điều kiện giao dịch chung với cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng theo quy định. Ba trong sáu doanh nghiệp có điều khoản không được phép đưa vào hợp đồng theo mẫu hoặc điều kiện giao dịch chung.

Ngoài ra, ba trong sáu doanh nghiệp chưa thiết lập phương thức để người tiêu dùng lựa chọn phạm vi thông tin đồng ý cung cấp và thể hiện sự đồng ý hoặc không đồng ý theo quy định. Ba trong sáu doanh nghiệp cũng chưa bảo đảm quyền lựa chọn của người tiêu dùng đối với một số hành vi được quy định tại điểm a, điểm b khoản 4 Điều 18 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Một số tồn tại khác được cơ quan quản lý chỉ ra liên quan đến trách nhiệm bảo đảm an toàn trong giao dịch từ xa, cung cấp đầy đủ thông tin trước và trong quá trình giao dịch, xây dựng quy trình hỗ trợ người tiêu dùng dễ bị tổn thương thực hiện quyền khiếu nại, yêu cầu giải quyết tranh chấp và các quyền hợp pháp khác. Việc tuân thủ quy định về cỡ chữ tối thiểu trong hợp đồng giao kết bằng văn bản cũng là một nội dung được đề cập.

Những vấn đề này cho thấy rủi ro tuân thủ trong lĩnh vực truyền hình trả tiền không chỉ nằm ở chất lượng nội dung hay khả năng cung cấp dịch vụ, mà còn xuất hiện ngay trong thiết kế hợp đồng, quy trình đăng ký thuê bao và cách doanh nghiệp xử lý dữ liệu, thông tin khách hàng. Khi dịch vụ được cung cấp qua website, ứng dụng và nền tảng internet, người tiêu dùng thường phải thao tác nhanh qua nhiều bước, trong khi các điều khoản về gia hạn, thanh toán, hủy dịch vụ hoặc phạm vi sử dụng thông tin có thể không được chú ý đầy đủ.

Đối với doanh nghiệp, hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung là công cụ thiết lập quan hệ với số lượng lớn khách hàng. Nếu nội dung không được rà soát thường xuyên, có điều khoản không phù hợp với quy định hoặc không bảo đảm quyền lựa chọn của người tiêu dùng, rủi ro pháp lý có thể phát sinh trên diện rộng. Điều này đặc biệt đáng lưu ý với các nền tảng có mô hình thuê bao định kỳ, cung cấp nhiều gói nội dung hoặc kết hợp dịch vụ truyền hình với các tiện ích số khác.

Doanh nghiệp phải khắc phục vi phạm, người dùng cần kiểm tra điều khoản dịch vụ

Cùng với việc xử phạt, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia yêu cầu các doanh nghiệp chấm dứt hành vi vi phạm, rà soát, sửa đổi và hoàn thiện các nội dung, chính sách, quy trình có liên quan nhằm bảo đảm quyền lợi người tiêu dùng. Trong quá trình làm việc, cơ quan quản lý cũng phổ biến quy định pháp luật, chỉ rõ những nội dung chưa bảo đảm tuân thủ và hướng dẫn biện pháp khắc phục.

Theo thông tin được cung cấp, sau quá trình làm việc, các doanh nghiệp đã thể hiện tinh thần hợp tác, tiếp thu và chủ động phối hợp rà soát, cập nhật, hoàn thiện chính sách liên quan đến giao dịch với người tiêu dùng. Theo báo cáo của doanh nghiệp, các tồn tại và nội dung được yêu cầu đã được rà soát, điều chỉnh, khắc phục. Đây là thông tin theo báo cáo của các doanh nghiệp; việc đánh giá đầy đủ kết quả khắc phục cần căn cứ vào hồ sơ và hoạt động giám sát của cơ quan có thẩm quyền.

Trong bối cảnh thị trường truyền hình trả tiền phát triển đa dạng, từ truyền hình cáp, truyền hình qua internet đến dịch vụ nội dung theo yêu cầu, việc tuân thủ pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cần được xem là một phần của quản trị doanh nghiệp, không chỉ là thủ tục hành chính. Các đơn vị cung cấp dịch vụ cần rà soát định kỳ hợp đồng và điều kiện giao dịch chung; bảo đảm thông tin về giá, thời hạn sử dụng, phương thức thanh toán, gia hạn và chấm dứt dịch vụ được trình bày rõ ràng; đồng thời thiết lập quy trình tiếp nhận, xử lý khiếu nại thuận tiện và có thể kiểm tra.

Đối với việc thu thập, sử dụng thông tin khách hàng, doanh nghiệp cần bảo đảm người tiêu dùng được cung cấp thông tin phù hợp và có cơ chế lựa chọn theo đúng quy định áp dụng. Các lựa chọn đồng ý hoặc không đồng ý không nên được thiết kế theo cách gây nhầm lẫn, buộc người dùng chấp thuận những nội dung không cần thiết để tiếp tục giao dịch, hoặc khiến họ khó nhận biết phạm vi thông tin được thu thập và mục đích sử dụng.

Về phía người tiêu dùng, vụ việc là lời nhắc cần đọc kỹ điều khoản trước khi đăng ký thuê bao hoặc mua gói nội dung. Người dùng nên kiểm tra tổng chi phí, thời hạn gói dịch vụ, cơ chế tự động gia hạn, phương thức hủy đăng ký, điều kiện hoàn tiền và các nội dung liên quan đến việc thu thập, sử dụng thông tin cá nhân. Khi đăng ký qua ứng dụng hoặc website, cần lưu lại xác nhận giao dịch, hóa đơn, thông báo thanh toán và trao đổi với bộ phận chăm sóc khách hàng để có căn cứ đối chiếu khi phát sinh tranh chấp.

Nếu phát hiện khoản thu không rõ ràng, dịch vụ bị gia hạn ngoài mong muốn hoặc việc xử lý khiếu nại không thỏa đáng, người tiêu dùng nên gửi yêu cầu đến doanh nghiệp và lưu lại bằng chứng liên quan. Trường hợp không được giải quyết phù hợp, người tiêu dùng có thể phản ánh đến cơ quan bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền để được hướng dẫn theo quy định.

Cần lưu ý rằng việc một doanh nghiệp bị xử phạt về một hoặc một số nghĩa vụ bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng không đồng nghĩa mọi dịch vụ của doanh nghiệp đó đều không an toàn hoặc toàn bộ khách hàng đều đã bị thiệt hại. Người tiêu dùng nên căn cứ vào nội dung quyết định xử phạt, thông báo chính thức và tình huống giao dịch cụ thể để đánh giá quyền lợi của mình, tránh chia sẻ thông tin suy diễn hoặc chưa được kiểm chứng.

Việc Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia tăng cường hậu kiểm đối với các doanh nghiệp truyền hình trả tiền cho thấy yêu cầu tuân thủ cần theo sát sự phát triển của mô hình kinh doanh số. Đối với doanh nghiệp, minh bạch hợp đồng, tôn trọng quyền lựa chọn và xử lý khiếu nại hiệu quả không chỉ giúp hạn chế nguy cơ bị xử phạt mà còn là điều kiện duy trì niềm tin khách hàng. Với người tiêu dùng, chủ động tìm hiểu điều khoản và lưu giữ chứng từ giao dịch là cách thiết thực để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình.

Đinh Toàn