Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, hiện nay, Việt Nam giữ vị trí quán quân trong xuất khẩu cá tra. Năm 2018, kim ngạch xuất khẩu cá tra đạt kỷ lục với con số 2,26 tỷ USD, tăng 26,4% so với năm 2017. Chính vì vậy, xuất khẩu cá tra tiếp tục được kỳ vọng duy trì đà tăng trưởng, tăng lên 2,3 tỷ USD vào năm 2019.
Đầu tư mạnh vào chế biến cá tra
Theo ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) cho biết: Nhờ giá cá tra tăng, nhiều doanh nghiệp đầu tư chế biến sản phẩm cá tra có giá trị gia tăng cao, đẩy giá xuất khẩu cá tra đi lên.
Vì vậy, để nâng cao tỷ lệ hàng giá trị gia tăng đáp ứng nhu cầu tiêu thụ trên thị trường thế giới cần có tích lũy và phát triển thương hiệu. Điều này được ghi nhận khi thời gian vừa qua, nhiều mặt hàng chiến lược như tôm, cá ngừ và cá tra được bày bán tại các kệ hàng của hệ thống phân phối hiện đại của nhiều quốc gia trên thế giới. Thành quả có được do doanh nghiệp trong nước phối hợp hiệu quả với nhà nhập khẩu để nâng cao giá trị gia tăng.
 |
| Đề xuất kim ngạch xuất khẩu cá tra đạt 2,3 tỷ USD trong năm 2019 |
Hiện tại, giá nguyên liệu cá tra xuất khẩu vẫn ở mức cao, đã có nhiều doanh nghiệp đầu tư vào chế biến sản phẩm. Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) dự báo, kim ngạch xuất khẩu cá tra vẫn giữ vững mức 2,2-2,3 tỷ USD trong năm 2019.
Theo các chuyên gia kinh tế, nhận định này hoàn toàn mang tính khả thi vì cuộc chiến thương mại Mỹ -Trung tuy ảnh hưởng đến nhiều nền kinh tế, trong đó có Việt Nam, nhưng lại tác động tích cực tới một số mặt hàng xuất khẩu. Vì thế, trong năm 2019, cá tra là một trong những ngành được hưởng lợi nhiều nhất nhờ nhu cầu tại Trung Quốc tăng cao.
Bên cạnh đó, khi Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) được ký kết và thực thi, thuế nhập khẩu cá tra vào Liên minh châu Âu (EU) sẽ giảm từ mức 5,5% về 0% trong 3 năm (với cá tra thô); từ mức 7% về 0% trong 7 năm (với cá tra chế biến). Điều này tạo cơ hội lớn để các doanh nghiệp xuất khẩu cá tra đẩy mạnh sản lượng xuất khẩu mặt hàng này.
Nâng cao chất lượng và giá trị sản phẩm
Mặc dù vậy, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu Thủy sản Việt Nam cũng cho hay, việc xuất khẩu cá tra sang một số thị trường như: EU, Mỹ vẫn còn đối mặt với nhiều thách thức. Khi vượt qua những quy định khắt khe về kiểm soát nhập khẩu, đồng nghĩa với việc năng lực cạnh tranh của cá tra Việt Nam sẽ được cải thiện hơn.
Liên quan đến việc nâng cao chất lượng cá tra xuất khẩu, ông Trần Đình Luân - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thủy sản - cho biết, hiện đơn vị cũng đang cùng doanh nghiệp xây dựng thương hiệu cá tra phi lê chất lượng cao; nghiên cứu, bổ sung thêm hàm lượng các chất dinh dưỡng, để chất lượng cá tra phi lê cao hơn; cải tiến quy trình công nghệ chế biến, để sản phẩm cá tra phi lê xuất khẩu đạt chất lượng tốt hơn.
Song song với việc đẩy mạnh các sản phẩm chế biến giá trị gia tăng, tận dụng sản phẩm còn lại của chế biến để sản xuất sản phẩm giá trị gia tăng cũng cần được quan tâm. Mà để làm được việc này, ngành thủy sản cần đầu tư nhiều hơn vào khoa học - công nghệ, tận dụng tốt nhất nguồn nguyên liệu sẵn có nhằm chế biến thành những sản phẩm có chất lượng và giá trị cao hơn.
Thanh Ngọc