Khẳng định có hành vi tiêu cực của một số kiểm toán viên trong hoạt động kiểm toán, Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn cho biết, sẽ kiên quyết loại bỏ để giữ được đạo đức, chuẩn mực của ngành kiểm toán.
Thừa nhận có hành vi tiêu cực của một số kiểm toán viên
Ngay sau khi kết thúc phần chất vấn với nhóm vấn đề thuộc lĩnh vực công thương, sáng nay, 5/6, dưới sự điều hành của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Quốc hội tiến hành chất vấn với nhóm vấn đề thứ ba thuộc lĩnh vực kiểm toán.
Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn trả lời chất vấn trước Quốc hội và đồng bào cử tri cả nước. Nội dung chất vấn tập trung vào các vấn đề: Trách nhiệm và giải pháp khắc phục tình trạng các doanh nghiệp, dự án được kiểm toán nhưng vẫn xảy ra sai phạm; việc thực hiện các kết luận, kiến nghị của Kiểm toán Nhà nước (KTNN). Công tác phòng chống tham nhũng, tiêu cực trong hoạt động KTNN; giải pháp khắc phục tình trạng chồng chéo trong công tác thanh tra, kiểm toán.
Có ý kiến cho rằng, mặc dù có nhiều cố gắng, nhưng đâu đó vẫn có những hành vi tiêu cực của một số kiểm toán viên trong hoạt động kiểm toán. Trong đó, phổ biến là khi phát hiện sai phạm của đối tượng kiểm toán thì gợi ý “chia chác” khoản tiền sai phạm để bỏ qua sai phạm theo phương châm “đôi bên cùng có lợi”. Nêu vấn đề này, ĐBQH Hoàng Đức Thắng (Quảng Trị) đề nghị Tổng Kiểm toán nhà nước cho biết quan điểm về ý kiến này và có cần xây dựng một cơ chế thanh tra, giám sát độc lập, thường xuyên hoạt động của kiểm toán ngoài thanh tra của ngành hay không?
ĐBQH Hoàng Đức Thắng (Quảng Trị) chất vấn.
Cùng mối quan tâm, ĐBQH Tao Văn Giót (Lai Châu) đề nghị, Tổng KTNN cho biết, công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong nội bộ ngành KTNN trong thời gian vừa qua được thực hiện như thế nào?
Trả lời nội dung này, Tổng KTNN Ngô Văn Tuấn cho biết, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong nội bộ ngành là nhiệm vụ được đặc biệt quan tâm. Luật Kiểm toán Nhà nước đã nghiêm cấm các hành vi những nhiễu, tham nhũng. Để thực hiện quy định này, KTNN đã quan tâm giáo dục về chính trị, tư tưởng, kịp thời phổ biến, quán triệt các chỉ đạo của Đảng, các văn bản mới của Nhà nước về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.
Cùng với đó, đã kịp thời rà soát, thể chế hóa các văn bản của Đảng, văn bản pháp luật mới, riêng năm 2022 đã rà soát 75 văn bản liên quan đến quy trình kiểm toán để thắt chặt, phòng ngừa tham nhũng, tiêu cực. Tăng cường kỷ cương, kỷ luật, đề cao vai trò của người đứng đầu, Tổ tưởng Tổ kiểm toán, Trưởng đoàn kiểm toán. Đẩy mạnh kiểm tra, giám sát, phát huy vai trò của cơ quan thanh tra KTNN; xử lý nghiêm những hành vi có hiện tượng tham nhũng, tiêu cực…
Thừa nhận "có hành vi tiêu cực của một số kiểm toán viên trong hoạt động kiểm toán nhưng rất ít", Tổng KTNN cho biết, đây chỉ là những “con sâu làm rầu nồi canh” và sẽ kiên quyết loại bỏ để giữ được đạo đức, chuẩn mực của ngành kiểm toán.
Quốc hội tiến hành chất vấn với nhóm vấn đề thứ ba thuộc lĩnh vực kiểm toán.
Tổng KTNN Ngô Văn Tuấn cũng cho biết, trong hoạt động, KTNN đã ban hành Chuẩn mực KTNN - Bộ Quy tắc đạo đức nghề nghiệp và thời gian tới sẽ tiếp tục rà soát, hoàn thiện các văn bản để kiểm soát chặt chẽ các hành vi nhũng nhiễu, tham nhũng, tiêu cực của những cá nhân trong thực hiện công vụ; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm đối với những trường hợp này.
Với cơ chế hiện tại trong hoạt động kiểm toán, có thể thấy quy trình, quy chế, nhất là về kiểm soát phòng, chống tham nhũng, tiêu cực của ngành đã tương đối đầy đủ với vai trò, trách nhiệm của từng kiểm toán viên. Khẳng định điều này, Tổng KTNN cho biết, trong thời gian tới, KTNN sẽ tiếp tục đẩy mạnh vai trò của thanh tra kiểm toán, thanh tra công vụ và cơ quan Vụ kiểm soát chất lượng để kiểm soát thật chặt chẽ, công tâm, khách quan hoạt động kiểm toán.
Tăng cường kỷ luật, không để xảy ra tiêu cực trong hoạt động kiểm toán
Đặt câu hỏi chất vấn, đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi (Bến Tre) cho rằng, trong Báo cáo, Kiểm toán Nhà nước đã chuyển 19 vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật qua kiểm toán cho cơ quan Cảnh sát điều tra các cấp để xem xét, xử lý và tự đánh giá. Hiện Kiểm toán Nhà nước chỉ mới phát huy vai trò, hiệu quả, chủ yếu ở khía cạnh phòng ngừa, số vụ việc chuyển cơ quan điều tra còn hạn chế. Đại biểu đề nghị Tổng Kiểm toán Nhà nước làm rõ hạn chế này có nguyên nhân do đâu và định hướng giải pháp để khắc phục trong thời gian tới.
Trả lời nội dung này, Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn cho biết, trong 5 năm qua (từ 2019-2023), Tổng Kiểm toán Nhà nước đã chuyển 19 vụ án có dấu hiệu tham nhũng sang cơ quan điều tra. Trong 5 năm qua, cơ quan Kiểm toán đã thực hiện kiểm toán và phát hành 1.345 báo cáo tài chính, trong đó có kiến nghị chuyển hồ sơ sang cho cơ quan điều tra 19 vụ án. Tuy nhiên, vai trò về phòng, chống tham nhũng của cơ quan Kiểm toán không vì thế mà hạn chế vì trong một trong những nhiệm vụ mà Kiểm toán Nhà nước hết sức coi trọng là việc phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng để điều tra, đưa ra ánh sáng những hành vi tham nhũng, tiêu cực.
Trong 5 năm qua, cơ quan Kiểm toán cũng đã cung cấp 1.609 hồ sơ, báo cáo, tài liệu cho các cơ quan thanh tra, kiểm tra nhằm giúp cho các cơ quan chức năng đẩy nhanh hiệu quả hơn việc điều tra, truy tố, xét xử đến các đối tượng tham nhũng, tiêu cực. Trong thời gian tới, Kiểm toán Nhà nước sẽ phối hợp kịp thời hơn, cung cấp các tài liệu đầy đủ hơn và tiếp tục theo dõi, đôn đốc và nâng cao nâng chất lượng các báo cáo kiểm toán để cho những phát hiện rõ hơn, thuận lợi hơn cho các cơ quan chức năng nhằm đưa ra ánh sáng những vụ tham nhũng, tiêu cực.
Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn trả lời chất vấn.
Trả lời câu hỏi của đại biểu Hà Đức Minh (Lào Cai) về trách nhiệm của cơ quan Kiểm toán khi các đơn vị được kiểm toán không bị phát hiện ra sai phạm nhưng các cơ quan chức năng vào cuộc lại phát hiện ra các sai phạm, thất thoát, tham nhũng tài sản của Nhà nước, Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn khẳng định, Điều 68 Luật Phòng, chống tham nhũng đã quy định rất rõ trách nhiệm của cơ quan thanh tra, kiểm toán, điều tra. Trong trường hợp cơ quan thanh tra, điều tra không phát hiện sai phạm, đến khi cơ quan chức năng vào làm tiếp mà phát hiện ra sai phạm thì tại Điều 68 đã quy định rất cụ thể. Đối với những báo cáo kiểm toán đã phát hành mà không phát hiện sai phạm nhưng đến khi cơ quan chức năng vào làm cùng nội dung, cùng kiểm toán mà phát hiện ra sai phạm thì cần phải làm rõ trách nhiệm.
Về công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực từ nội ngành, Tổng Kiểm toán Nhà nước nhấn mạnh, đây là nhiệm vụ được Ban cán sự đảng, Đảng ủy, lãnh đạo Kiểm toán Nhà nước rất quan tâm và quán triệt thực hiện nghiêm túc, đầy đủ, thường xuyên, liên tục, qua đó tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức, hành động
Thời gian tới, Kiểm toán Nhà nước tiếp tục tăng cường công tác giáo dục chính trị, tư tưởng nhằm nâng cao nhận thức, ý thức, lòng tự trọng nghề nghiệp của Kiểm toán viên nhà nước; tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong thực thi công vụ, đặc biệt là trong hoạt động kiểm toán.
Kiểm toán Nhà nước tăng cường thực hiện các cuộc thanh tra thường xuyên, đột xuất, trong đó tập trung thanh tra việc kê khai tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn; kiểm tra, xác minh các hành vi tham nhũng, tiêu cực trong thi hành công vụ; kiểm soát chất lượng kiểm toán, giám sát hoạt động của các đoàn kiểm toán; phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành, địa phương trong việc giám sát hoạt động của đoàn kiểm toán...
Đồng thời, đề cao công tác kiểm tra, giám sát việc tổ chức thực hiện quy định phòng, chống tham nhũng tiêu cực đối với các đơn vị trực thuộc, các đoàn kiểm toán, đảm bảo không để xảy ra bất cứ hành vi tiêu cực nào trong thực thi công vụ.
“Khi phát hiện ra sai phạm, theo quy định của Luật phải làm rõ trách nhiệm của cá nhân và tập thể. Tùy theo mức vi phạm để xử lý theo trách nhiệm hình sự hay trách nhiệm hành chính”, Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn khẳng định.
Hồng Quang