Thời gian gần đây, tại một số địa phương xuất hiện giống cây mang tên Kỳ Hải Nam, được rao bán như một “cây làm giàu” với lợi nhuận khủng. Nhiều người dân đã vội vàng chặt bỏ cây trồng truyền thống để chạy theo “cơn sốt” này.
Theo khảo sát, cây giống Kỳ Hải Nam đang được chào bán trên thị trường với mức giá từ 250 nghìn đến 1,5 triệu đồng/cây. Người bán không ngần ngại quảng cáo rằng sau 6 năm, mỗi cây có thể mang về từ 6 triệu đến 80 triệu đồng, thậm chí cao hơn.
Chính những lời hứa hẹn “làm giàu nhanh” đã khiến không ít hộ gia đình bỏ vốn lớn để mua giống, thậm chí chặt bỏ các loại cây trồng nông nghiệp lâu năm để thay thế.
Cây giống Kỳ Hải Nam đang được rao bán với giá khá cao
Trước thực trạng này, vào ngày 16/9, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) đã có công văn gửi các Sở Nông nghiệp và Môi trường tại các địa phương để tăng cường quản lý giống cây trồng lâm nghiệp.
Theo đó, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm đã nhận được thông tin phản ánh của một số tổ chức và cá nhân về việc có một số địa phương đang sản xuất, kinh doanh và gây trồng loài cây “Kỳ Hải Nam” không rõ nguồn gốc xuất xứ. Nhằm đảm bảo việc quản lý giống cây trồng lâm nghiệp đúng theo quy định pháp luật, bảo vệ tính đa dạng sinh học, an toàn, an ninh, an toàn của hệ sinh thái rừng và quyền lợi của người dân; Thực hiện chức năng quản lý nhà nước, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường các địa phương tăng cường một số nội dung, gồm:
Tiến hành kiểm tra, rà soát toàn bộ các tổ chức, cá nhân có hoạt động sản xuất kinh doanh, lưu giữ, sử dụng giống cây trồng lâm nghiệp trên địa bàn, đảm bảo các giống cây lâm nghiệp phải có nguồn gốc xuất xứ hợp pháp và đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng theo quy định. Tăng cường kiểm tra việc chấp hành thủ tục pháp lý đối với từng lô giống cây lâm nghiệp nhập khẩu.
Trường hợp phát hiện giống cây trồng lâm nghiệp nhập khẩu chưa được công nhận, chưa có hồ sơ, chưa được thẩm định hoặc không đúng quy định, hoặc có dấu hiệu là giống ngoại lai xâm hại thì tiến hành thu giữ và xử lý kịp thời theo quy định của pháp luật.
Các cây giống cần có nguồn gốc, xuất xứ hợp pháp và đáp ứng các quy định pháp luật
Hướng dẫn, yêu cầu tổ chức, cá nhân thực hiện nghiêm trình tự thủ tục công nhận giống cây trồng lâm nghiệp mới, nhập khẩu theo đúng quy định. Đối với loài cây trồng có nguồn gốc nhập khẩu, phải được thẩm quyền phê duyệt, phân cấp, phân định thẩm quyền quản lý theo quy định. Đồng thời tổ chức tuyên truyền, phổ biến các văn bản quy phạm pháp luật liên quan để tổ chức, cá nhân biết, thực hiện và tránh vi phạm.
Đối với những giống cây trồng lâm nghiệp chưa được công nhận chính thức, chưa được khảo nghiệm, đánh giá đầy đủ tính thích nghi, hiệu quả kinh tế, tác động môi trường sinh thái, Cục đề nghị các địa phương nghiêm cấm gây trồng, sản xuất, kinh doanh khi chưa được phép của cơ quan có thẩm quyền...
Như vậy, bất kỳ loại giống nào bao gồm cả Kỳ Hải Nam nếu chưa được công nhận thì hoàn toàn không có cơ sở pháp lý để sản xuất, lưu thông hay kinh doanh. Các chuyên gia khuyến nghị bà con nông dân, hội viên các hội đoàn thể cần tham khảo ý kiến cơ quan chức năng trước khi đầu tư trồng bất kỳ loại cây “lạ” nào. Nếu không, thiệt hại không chỉ dừng lại ở tiền bạc, công sức bỏ ra, mà còn tiềm ẩn rủi ro lớn cho môi trường và đời sống cộng đồng.
Lâm Tùng